Reumatoïde artritis: biomarkers die het verloop van de ziekte voorspellen
De 'Disease Activity Score' is het universele criterium om de evolutie van de ziekte te beoordelen. Kan je aan specificiteit winnen door biomarkers in het serum te bepalen? Een nieuwe studie geeft een antwoord op die vraag, daarbij uitgaande van de Sharp/vander Heijde-score als graadmeter van radiografische progressie.
De DAS28 (Diseases Activity Score) is een samengestelde score die wordt gebruikt om het verloop van reumatoïde artritis (RA) te volgen. Het is een complexe score waarvoor je de pijn in meerdere gewrichten moet evalueren en synovitis moet opsporen. Een van de beperkingen van die score is dat ze geen rekening houdt met de enkels en de gewrichtjes van de voorvoeten. Een andere beperking is dat de DAS de bezinkingssnelheid gebruikt als marker van ontsteking. De BS is echter weinig specifiek voor een opflakkering van RA en is bijvoorbeeld verhoogd bij het sjögrensyndroom. Zijn biomarkers dan beter? Die vraag hebben Amerikaanse onderzoekers willen beantwoorden.
Daarvoor hebben ze 12 serummarkers vergeleken met de DAS28 bij het voorspellen van de radiologische voortgang na één jaar bij patiënten met een beginnende RA. De patiënten opgenomen in de BeSt-studie hebben 180 serummonsters gegeven. Bij inclusie en na één jaar werden 12 biomarkers bepaald op die monsters. De voortgang werd gemeten met de Sharp/Van Der Heijde-score (SvdH).
Markers die verergering voorspellen
Bij inclusie was er een duidelijk verschil in MBDA (Multi-Biomarker Disease Activity) tussen de patiënten bij wie de radiologische afwijkingen naderhand zouden verslechteren (stijging van de SvdH-score > 5 punten), en de patiënten die stabiel zouden blijven. Na één jaar had de MBDA-score een AUC (Area Under the Curve) van 0,691 (95% BI 0,453-0,929) en was de AUC van de DAS 0,649 (95% BI 0,417-0,880). Na correctie voor de aanwezigheid van antistoffen tegen gecitrullineerde peptiden en de DAS-score wees een hoge MBDA-score op een hoger risico op radiografische verslechtering gemeten aan de SvdH-score (RR = 3,7). Volgens de auteurs vormt die nieuwe activiteitsscore, die gebaseerd is op biomarkers, een meerwaarde omdat ze een verergering van de RA beter voorspelt.