Sterfte en fractuur: beter goed in het vlees dan wat te mager
Overgewicht en obesitas worden verantwoordelijk geacht voor een heleboel kwalen, maar er blijken toch uitzonderingen te zijn op die regel. Na een heup- of een andere fractuur zou de sterfte lager zijn bij mensen met overgewicht of zwaarlijvigheid dan bij mensen met een normaal of te laag gewicht. Er zullen er zeker zijn die dat graag zullen horen.
Vrouwen van 65 jaar of ouder die een heupfractuur oplopen, vertonen een hogere sterfte tijdens het eerste jaar na de fractuur en dat risico kan jarenlang aanhouden. De frequentste doodsoorzaken zijn pneumonie, stoornissen van de cognitieve functies en osteoporotische fracturen. Speelt het lichaamsgewicht daarbij een rol? Dat is een omstreden punt. Vaak wordt beweerd dat met name heupfracturen minder vaak voorkomen bij mensen die te veel wegen of zwaarlijvig zijn, dan bij mensen met een normaal of te laag gewicht. Een te hoog lichaamsgewicht zou wat dat betreft dus een zekere bescherming bieden. Wat is eigenlijk de relatie tussen fracturen, obesitas en het overlijdensrisico?
Beschermende rol van overgewicht
Deze Spaanse groep1 heeft in een gegevensbank van meer dan twee miljoen ziekenhuispatiënten de patiënten van meer dan 40 jaar geselecteerd die tussen 2007 en 2009 een klinische heupfractuur (n = 6.988) of een fractuur elders (n = 29.372) hadden opgelopen met een mediane follow-up van respectievelijk 1,17 en 1,36 jaar. Na correctie voor de leeftijd, het geslacht, het rookgedrag, het alcoholgebruik, de inname van corticoïden en de comorbiditeitsindex van Charlson was de sterfte na een heupfractuur hoger bij de patiënten met een lage BMI (<18,5 kg/m2) en minder hoog bij patiënten met overgewicht (25-30 kg/m2) of obesitas (>30 kg/m2). De HR was in beide gevallen 0,74 (p = respectievelijk 0,001 en 0,004). De resultaten betreffende fracturen op andere plaatsen waren nog duidelijker met een HR van 0,50 (95% BI 0,32-0,77, p = 0,002) bij patiënten met overgewicht en 0,56 (95% BI 0,36-0,87, p = 0,010) bij zwaarlijvige patiënten. Obesitas blijkt dus een zekere bescherming te bieden in vergelijking met patiënten met een normaal of te laag gewicht. De auteurs geven geen verklaring voor hun bevindingen. Zou de vetlaag de schokken dempen? Hoe dan ook, overgewicht/obesitas verlaagt zowel het risico op fracturen als het overlijdensrisico na een fractuur bij 40-plussers.