Reumatoïde artritis: drinken en/of roken?
Volgens een recente studie is roken een onafhankelijke risicofactor voor radiografische progressie bij een beginnende reumatoïde artritis. Alcohol anderzijds zou de radiografische progressie afremmen. Samengevat: in het slechtste geval is het misschien beter om te drinken en te roken dan om te roken en niet te drinken. Wat kiest u?
Roken verdubbelt het risico op reumatoïde artritis en vermindert de werkzaamheid van een behandeling met metotrexaat (MTX) of TNF-alfa-antagonisten. In de EIRA-studie, een Zweedse studie die werd uitgevoerd bij 1.756 patiënten, reageerden 40% van de rokers en 28% van de niet-rokers niet op MTX (OR = 1,8; 95% BI 1,2-2,7) en reageerden 38% van de rokers of ex-rokers en 25% van de niet-rokers niet op TNF-alfa-antagonisten (OR = 1,8; 95% BI 1,1-3,2) al dan niet in combinatie met MTX. Dat zou toe te schrijven zijn aan veranderingen van de genexpressie en posttranslationele veranderingen in het gewrichtsvlies. Welk effect heeft roken op de radiografische verergering?
Roken verergert de zaken
Deze studie1 werd uitgevoerd bij de patiënten van de SWEFOT-studie die werden behandeld met MTX of sulfasalazine + hydroxychloroquine of infliximab als na drie maanden geen respons werd bereikt. Na één jaar vertoonde 25% van de patiënten een verergering van de radiografische letsels te oordelen naar een stijging van de Sharp/van der Heijde-score (SHS) > 5. Onafhankelijke voorspellers van radiografische progressie waren het bestaan van erosies (OR = 2,29, 95% BI 1,24-4,24), een hoge BS (OR = 1,72, 95% BI 1,12-2,65), een hoog CRP (OR = 1,52, 95% BI 1,03 - 2,26) en roken (OR = 2,17, 95% BI 1,06-4,45). Die resultaten veranderden niet na correctie voor de behandeling. Aanwezigheid van reumafactor en anti-CCP-antistoffen correleerde niet significant met radiografische verergering gedefinieerd als een toename van de SHS-score > 5, maar er werd wel een significante correlatie waargenomen als radiografische verergering gedefinieerd werd als een toename van de SHS-score > 1 zonder correctie voor de behandeling.
Roken en/of drinken?
Volgens de auteurs is roken een krachtige, onafhankelijke risicofactor voor radiografische verergering van een beginnende RA. Volgens een andere studie2 bij 2.908 patiënten met RA die gedurende 3,9 jaar werden gevolgd, zou het drinken van alcohol de radiografische progressie afremmen (gemiddeld 0,99% vs. 1,13% bij niet-rokers) na één jaar. Het verband was J-vormig, d.w.z. een gunstig effect bij occasionele (p = 0,01) en regelmatige drinkers (p = 0,001) en een negatief effect bij echte alcoholisten (p = 0,0001). In het slechtste geval is het misschien beter om te roken én te drinken dan om te roken en niet te drinken.