Genetica en de ziekte van Parkinson
De meeste onderzoeken naar de rol van genetica bij de ziekte van Parkinson betreffen vatbaarheidsfactoren voor ontwikkeling van de ziekte. Een internationale groep heeft nu de invloed van genetische factoren op de ziekteprogressie onderzocht. Dat is zeer belangrijk voor de patiënten en heeft sterke invloed op hun levenskwaliteit.
De onderzoekers hebben het effect op de progressie van de ziekte en de overleving onderzocht van meer dan 11,2 miljoen genetische varianten, die ze hadden teruggevonden bij exploratie van het genoom bij 3.821 patiënten met een ziekte van Parkinson die gedurende 12 jaar werden gevolgd. In het totaal ging het om meer dan 31.500 consultaties.
Dat was blijkbaar een goed idee. Zo hebben de vorsers kunnen bevestigen dat GBA en apoE4 invloed hebben op de ziekteprogressie en vooral hebben ze varianten van genen op drie nieuwe loci ontdekt die correleerden met progressie (tijd tussen het begin van de ziekte en het optreden van dementie). De correlatie was zeer waarschijnlijk voor twee van die loci (TMEM108 en WWOX) en zeker voor RIMS2 (een variant van dat gen had een 2,5-maal sterkere invloed op de cognitieve prognose dan de al bekende varianten van het GBA en het apoE4-gen).
Die loci zijn niet dezelfde als de loci van vatbaarheidsgenen. Dat laat vermoeden dat de genetische factoren die ten grondslag liggen aan het ontstaan van de ziekte, verschillen van de genetische factoren die invloed hebben op de ziekteprogressie.
De onderzoekers pleiten voor longitudinale analyses van grotere aantallen patiënten om nog andere varianten te detecteren, die minder invloed hebben, teneinde een beter inzicht te krijgen in de overlapping en de verschillen tussen de genetische vatbaarheidsfactoren en de genetische factoren die invloed uitoefenen op de ziekteprogressie. Volgens hen zou dat op termijn kunnen uitmonden in de ontwikkeling van geneesmiddelen die gericht zijn tegen de genetische progressiefactoren, waardoor een snelle ziekteprogressie misschien kan worden omgebogen in een trage progressie.
Liu G, et al. Nat Genet. Online gepubliceerd voor de papieren versie op 6 mei 2021.