De gevaarlijke leeftijd van de menarche: een tipje van de sluier
In het verleden werd nogal eens beweerd dat er een verband bestaat tussen de leeftijd bij de menarche en de ernst van een depressie in engere zin, maar minder vaak tussen de leeftijd bij de menarche en bipolaire en angststoornissen.
De auteurs hebben hun studie uitgevoerd in een centrum dat gespecialiseerd is in de behandeling van stemmingsstoornissen in Sardinië. Ze hebben hun studie uitgevoerd bij 1.139 vrouwen, van wie er 557 een depressie in engere zin vertoonden volgens de DSM-IV, 223 een type 1 bipolaire stoornis, 178 een type 2 bipolaire stoornis en 181 angststoornissen. De vrouwen waren geboren tussen 1904 en 1998. Hun gemiddelde leeftijd was 42,9 jaar. De gemiddelde leeftijd bij de menarche was 12,8 jaar (spreiding 12,7-12,9). De stoornissen zijn opgetreden op een gemiddelde leeftijd van 30,9 jaar (spreiding: van 25,8 jaar bij angststoornissen tot 34,1 jaar bij een depressie in engere zin).
De onderzoekers hebben vastgesteld dat de leeftijd bij de menarche tijdens de vorige eeuw is gestegen, wat gepaard is gegaan met een vroeger optreden van angststoornissen. Dat correleerde ook met: geen broers of zussen hebben, psychiatrische antecedenten bij eerstegraadsverwanten, een landelijke omgeving, zelfmoordneiging, drugsgebruik en werkloosheid.
In alle leeftijdsgroepen werd een significante correlatie waargenomen tussen een vroege menarche en optreden van een geestesziekte op jonge leeftijd. Als je de verschillende stoornissen klasseert volgens de leeftijd bij de menarche, krijg je de volgende classificatie: depressie in engere zin, angststoornissen, type I en tot slot type II bipolaire stoornis. Dat wijst er volgens de auteurs op dat biologische rijpingsfactoren meespelen. De leeftijd bij de menarche heeft volgens deze studie in elk geval een voorspellende waarde.
Tondon L et al. Age at menarche predicts age at onset of major affective and anxiety disorders. European Psychiatry, January 2017; 39: 80-85