Longfibrose bij kinderen: gestandaardiseerde criteria voor betere opsporing risicopatiënten
Diffuus interstitieel longlijden bij kinderen (chILD) is een verzamelnaam voor zeldzame longziektes, waarvan de evolutie moeilijk te voorspellen is. Er bestaan meerdere fibroseremmende geneesmiddelen voor de behandeling van longfibrose bij volwassenen. Dat is echter niet zo bij kinderen, met name omdat er geen gestandaardiseerde definitie van longfibrose is. Een grote Europese multicentrische studie, die is gepubliceerd in The Lancet Respiratory Medicine, bewijst de klinische relevantie van de diagnostische criteria voor longfibrose bij kinderen.
De vorsers van het Europese register chILD-EU hebben prospectief de gegevens doorgenomen van 1.071 kinderen uit 23 Europese landen, waarbij ze alle CT-scans van de thorax en longbiopsies centraal opnieuw hebben bekeken.
Een gestandaardiseerde definitie om risicokinderen op te sporen
De vorsers hebben twee bestaande definities van longfibrose tegen het licht gehouden. Beide zijn gebaseerd op de belangrijkste radiologische criteria die bij volwassenen worden gebruikt (lineaire of reticulaire verdichtingen, tractiebronchiëctasieën, vervorming van de architectuur en honingraatbeeld) plus cystische letsels. Die laatste zijn een belangrijke marker van fibrose bij kinderen.
De definitie van het chILD-EU-register is gebaseerd op de bovenvermelde afwijkingen op een CT-scan van de thorax of compatibele letsels bij pathologisch-anatomisch onderzoek. De tweede definitie, die is gebruikt in de eerste gerandomiseerde studie bij kinderen met nintedanib in 2023, ging uit van striktere criteria zoals bevestiging van de afwijkingen bij twee CT-scans van de thorax of CT-afwijkingen samen met een compatibel pathologisch-anatomisch beeld.
Volgens de definitie van het Europese register vertoonden 220 van de 1.071 kinderen (20,5%, 95% BI: 18,1-23,0) longfibrose. Volgens de striktere definitie, die in de klinische studies werd gebruikt, hadden 62 van de 534 evalueerbare kinderen (11,6%, 95% BI: 8,9-14,3) longfibrose. Die definities hadden niet alleen een beschrijvende waarde, maar konden ook worden gebruikt om de kinderen met een ernstigere longaantasting op te sporen.
Tijdens een follow-up gaande tot acht jaar was de geforceerde vitale capaciteit (FVC) bij de kinderen die beantwoordden aan de criteria van longfibrose, altijd circa 15-20% lager dan de FVC bij de kinderen zonder fibrose. Het verschil hield aan gedurende de hele follow-up, ongeacht de gebruikte definitie van longfibrose. De auteurs hebben criteria van longfibrose vastgesteld bij 72 verschillende vormen van chILD. Dat bevestigt dat die criteria worden teruggevonden bij een brede waaier van chILD.
Een eerste prognostische evaluatie bij kinderen
Het bestaan van fibrose volgens de definitie van het register correleerde met een significant slechtere overleving en een hoger risico op overlijden of longtransplantatie (HR 1,64, 95% BI: 1,18-2,28). Die correlatie bleef overeind na correctie voor het geslacht, de leeftijdscategorie en de Z-score van de body mass index. Bij gebruik van de striktere definitie, die in klinische studies werd gebruikt, hebben de auteurs een soortgelijke tendens waargenomen, maar was het verschil niet statistisch significant, waarschijnlijk doordat de statistische kracht te laag was.
Naast de epidemiologische waarde ervan leert de studie dat je kinderen met een chILD, die een verminderde longfunctie hebben en een hoger risico op overlijden of longtransplantatie lopen, kunt opsporen met gestandaardiseerde criteria voor longfibrose. De definitie die in het register wordt gebruikt, leent zich goed voor een vroege raming van het risico in de klinische praktijk. De striktere definitie is specifieker, wat interessant is voor interventionele studies.
Referentie:
Griese M, Reu-Hofer S, Ley-Zaporozhan J, et al. Prevalence and disease trajectories of pulmonary fibrosis of childhood interstitial lung disease: a register-based, multicentre observational study. Lancet Respir Med. Published online June 24, 2026. doi:10.1016/S2213-2600(26)00052-4.