Reumatische aandoeningen: zijn biologische geneesmiddelen compatibel met borstvoeding?
Die vraag is eigenlijk nooit beantwoord om twee redenen: er is weinig over te vinden in de literatuur en de oude richtlijnen van de EULAR van 2016 zijn veeleer restrictief. Dat heeft tot gevolg dat de behandeling ten onrechte wordt onderbroken of dat wordt afgezien van borstvoeding. Sindsdien zijn nieuwe geneesmiddelen ontwikkeld, waarvan het veiligheidsprofiel goed gedocumenteerd is. Concreet: groen licht voor biologische geneesmiddelen. Een presentatie van dr. M. Franc (APHP) op de 70èmesJournées du Centre Viggo Petersen (Parijs).
De WGO raadt aan kinderen tijdens de eerste zes maanden van hun leven enkel borstvoeding te geven. De enige contra-indicaties zijn een hiv-infectie en bepaalde specifieke behandelingen. In de praktijk is het echter niet altijd gemakkelijk een patiënte die borstvoeding wil geven, uit te leggen of het beter is een biologisch geneesmiddel voor de behandeling van reumatoïde artritis voort te zetten of te staken. De EULAR heeft in 2025 een update van haar richtlijnen gepubliceerd, die leert dat alle biologische geneesmiddelen, zowel TNF-alfa-antagonisten als andere, compatibel zijn met borstvoeding.(1)
Farmacologische argumenten
In welke mate een geneesmiddel overgaat in de moedermelk, hangt af van de vetoplosbaarheid en de grootte ervan, de plasmaconcentratie bij de moeder, de halfwaardetijd van het geneesmiddel en fysicochemische eigenschappen zoals de pH. Biologische geneesmiddelen hebben een hoog molecuulgewicht (gaande van ongeveer 17 kDa voor anakinra tot 150 kDa voor monoklonale antilichamen zoals infliximab).(2) Grote moleculen geraken sowieso minder goed in de moedermelk, en bovendien is de biologische beschikbaarheid via de mond nagenoeg nul bij het kind.
Klinische gegevens
Studies hebben aangetoond dat de concentraties van TNF-alfa-antagonisten in de moedermelk onmeetbaar laag of zeer laag zijn, dat de serumconcentraties bij kinderen die borstvoeding krijgen, onmeetbaar laag zijn en dat er geen ernstige bijwerkingen zijn opgetreden en met name geen infecties.
Er is minder informatie over andere biologische geneesmiddelen, maar de beschikbare informatie gaat in dezelfde zin: zeer geringe passage in de moedermelk en geen problemen bij geneesmiddelenbewaking. Januskinaseremmers daarentegen zijn te mijden: hun molecuulgewicht is veel lager, de orale biologische beschikbaarheid is zeer hoog en er is onvoldoende bekend over de veiligheid ervan.
Groen licht voor TNF-alfa-antagonisten en andere biologische geneesmiddelen
Volgens de geüpdatete richtlijnen van de EULAR mag je biologische geneesmiddelen (TNF-alfa-antagonisten en andere) voorschrijven voor de behandeling van inflammatoir reuma tijdens de periode van borstvoeding. JAK-remmers worden ontraden bij gebrek aan voldoende informatie over de veiligheid ervan. Gezien de voordelen van borstvoeding moet je borstvoeding dus niet afraden bij vrouwen die een behandeling krijgen die compatibel is met borstvoeding.
Referenties:
1. Rüegg L, et al. EULAR recommendations for use of antirheumatic drugs in reproduction, pregnancy, and lactation: 2024 update. Annals of the Rheumatic Diseases 2025; 84, 910-926. DOI: 10.1016/j.ard.2025.02.023
2. Drugs and lactation database (LactMed).https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK501922/
