UZ Gent onderzoekt
Snellere detectie van de juiste kankerbehandeling
Onderzoekers van het UZ Gent werken aan een methode om vooraf beter te voorspellen welke kankerbehandeling de meeste kans heeft om aan te slaan bij patiënten met T-cel acute lymfatische leukemie (T-ALL), een zeldzame maar agressieve vorm van bloedkanker. Door leukemiecellen van patiënten in het laboratorium te testen tegen meer dan 175 geneesmiddelen, willen de onderzoekers vooraf beter inschatten welke behandeling de meeste kans heeft om effect te hebben.
"We willen in het labo kunnen voorspellen welke behandeling zal aanslaan en welke niet", zegt professor Tessa Kerre. De onderzoekers lichtten hun werk maandag toe tijdens een uitzonderlijk laboratoriumbezoek voor donateurs van de Stichting tegen Kanker.
T-cel acute lymfatische leukemie ontstaat in witte bloedcellen die normaal instaan voor de afweer van het lichaam. Volgens Kerre kan ongeveer 85 procent van de kinderen met de klassieke behandelingen worden genezen. Bij volwassenen ligt dat cijfer rond de 50 procent.
Trial-and-error
Voor patiënten die niet in remissie raken of na een eerste behandeling hervallen, zijn de vooruitzichten veel minder gunstig. "De mensen die we niet in remissie krijgen of die hervallen nadat ze eerst wel in remissie waren, doen het eigenlijk heel slecht", zegt Kerre. "Zij hebben met de huidige behandelingen een kans op overleving van minder dan 10 procent."
Volgens haar beschikken artsen vandaag over steeds meer behandelingen, maar blijft het moeilijk om vooraf te bepalen welke therapie voor een individuele patiënt de meeste kans op succes heeft. "Vaak gaat het nog om trial-and-error: we proberen een behandeling en zien wat er gebeurt", zegt Kerre.
Onderzoekers hopen dat te verbeteren door de kankercellen van patiënten vooraf te testen tegen een groot aantal geneesmiddelen. "We willen in het labo kunnen voorspellen welke behandeling zal aanslaan en welke niet", aldus Kerre maandag in de marge van het laboratoriumbezoek. "Zo moeten we niet eerst dure behandelingen proberen die uiteindelijk niet werken. Soms verliezen we daardoor kostbare tijd."
Betaalbaarheid
Volgens Kerre speelt ook de betaalbaarheid van de gezondheidszorg mee. "De behandelingen die nu worden ontwikkeld zijn zo duur, ze zijn gepersonaliseerd. We gaan het niet kunnen blijven betalen", zegt ze. "We gaan manieren moeten ontwikkelen om per patiënt te kunnen voorspellen welke behandelingen gaan aanslaan en welke niet." Volgens Kerre kan een dergelijke aanpak vermijden dat patiënten behandelingen krijgen die uiteindelijk geen effect hebben. "Dat is ook een manier om de gezondheidszorg goedkoper te maken."
De onderzoekster ziet ook mogelijkheden buiten T-ALL. "Er zijn ook veel andere bloedkankers, maar ook andere kankers waar die nood hoog is. Dus we willen dat graag uitbreiden naar andere types kanker." Volgens haar kunnen dergelijke modellen in de toekomst een belangrijke rol spelen bij de keuze van behandelingen. "Ik denk echt wel dat dat de toekomst is."