Kinderpsychiatrisch eerstelijnsadvies voor een 80-jarige en de wereld
Laatst ontving ik een smeekbede van de entourage rondom een bijna 80-jarige man in het kader van impulsiviteit, concentratie- en geheugenproblemen.
Casusbeschrijving
Hij kan perfect nakauwen wat zijn laatste gesprekspartner toefluisterde, doch engagementen beklonken tijdens het voorgaande contact lijken verdwenen. De problemen zijn reeds lang gedocumenteerd via audiovisuele bronnen.
Probleeminzicht is beperkt, doch men dringt aan op medicamenteuze ondersteuning. Hoewel lichamelijk volgroeid situeert de mentale leeftijd zich rond de oedipale fase, wat een kinderpsychiatrische insteek rechtvaardigt.
Behandelopties
Mijn advies luidde allereerst psycho-educatie en therapie aan zorgvrager en omgeving met het oog op versterking van introspectie en (co)regulatie. Terughoudendheid is immers geboden om al te snel tot diagnostische conclusies en medicamenteuze interventie over te gaan bij een dergelijk klachtenpatroon.
Edoch, voor mij stond een machtig man wiens wispelturige wendingen mondiale implicaties hebben. Zijn laatste exploten nopen tot urgent ingrijpen om het (geopolitieke) klimaat af te koelen.
'Voor mij stond een machtig man wiens wispelturige wendingen mondiale implicaties hebben'
Bij kinderen start men met kortwerkend methylfenidaat. Tot de leeftijd van 18 jaar wordt in België terugbetaling voorzien. De patiënt – zakenman die op de kleintjes let – viel buiten deze regeling, maar ik kon hem wijzen op een goedkopere generische variant met vergelijkbaar klinisch effect.
Gezien zijn stemming en gemoed binnen eenzelfde tweet kunnen omslaan, schreef ik meteen ook een acht uur werkend preparaat voor. Nóg forsere uitbarstingen ten gevolge van veelvoorkomende reboundfenomenen onder methylfenidaat wou ik immers niet op mijn geweten hebben. Van de familie vernam ik dat hem recent een jumbojet voor private doeleinden werd geschonken. Behoudens liquiditeitsproblemen in één van zijn talrijke ondernemingen bevroedde ik dan ook voldoende middelen om deze duurdere bereidingen zelf te bekostigen.
Mocht hij methylfenidaat niet verdragen zou ik overschakelen naar dexamfetamine, wat het product van eerste keuze is bij volwassenen. Voorbij deze producten werden farmaca ontwikkeld die inwerken op het autonome zenuwstelsel. Het hypotensieve effect kan bij onze cardiaal belaste patiënt een voordeel zijn, maar noopt tot voorzichtigheid en strikte therapietrouw. Dit laatste lijkt me niet onbelangrijk gezien de vele reizen en onregelmatige uren van de man.
Slotbeschouwing
Medicatie in het kader van impulsiviteit en concentratieproblemen dient terughoudend opgestart en voorafgegaan door psychosociale ondersteuning, zoniet dreigt men in een straatje zonder doorgang te belanden.
