Lenacapavir: een nieuw veelbelovend antiretroviraal middel bij multiresistente hiv-infectie
Prof. Jean-Michel Molina (hôpital St Louis, Parijs) heeft de tussentijdse resultaten na zes maanden van de CAPELLA-studie gepresenteerd.
Bij hiv-geïnfecteerde patiënten die al een zware behandeling hadden gekregen en geïnfecteerd waren met een stam die resistent was tegen de meeste klassieke antiretrovirale middelen, resulteerde een behandeling met lenacapavir (eerst per os gedurende twee weken en daarna s.c. om de zes maanden) in 80% van de gevallen in een onmeetbaar lage viruslast.
Capside: een nieuwe therapeutische target
Lenacapavir is een experimenteel geneesmiddel uit een nieuwe klasse van antiretrovirale middelen, de capsideremmers, die zich duidelijk onderscheidt van de thans goedgekeurde klassen. In tegenstelling tot de klassieke antiretrovirale middelen, die ingrijpen op een welbepaalde plaats in de cyclus van vermenigvuldiging van het virus (instroom, retrotranscriptie, integratie en rijping van de virale partikels), grijpen capsideremmers op meerdere plaatsen in de virale cyclus in. De capside is immers een soort 'container' van het genetische materiaal van het virus, die van essentieel belang is voor de virale cyclus.
CAPELLA-studie
De CAPELLA-studie is een fase II/III-studie uitgevoerd bij patiënten die al een zware behandeling hadden gekregen en die geïnfecteerd waren met een stam die resistent was tegen meerdere klassen van antiretrovirale middelen. Eerst werden 36 patiënten willekeurig in twee groepen ingedeeld: lenacapavir per os gedurende 14 dagen of een placebo boven op de bestaande (suboptimale) antiretrovirale behandeling. Een placebo werd als ethisch beschouwd aangezien de bestaande behandeling suboptimaal was en er geen andere doeltreffende oplossing voorhanden was. Na twee weken kregen de patiënten die lenacapavir per os hadden gekregen, lenacapavir s.c. injecties om de zes maanden en kregen de patiënten van de placebogroep lenacapavir per os gedurende twee weken en vervolgens s.c. om de zes maanden.
Na 26 weken follow-up had 81% van de patiënten een viruslast < 50 kopieën/ml en 89% een viruslast < 400 kopieën/ml. Die resultaten bij dergelijke patiënten zijn bijzonder interessant: ze geven immers de virologische werkzaamheid van lenacapavir in monotherapie weer. (De vorsers waren er niet in geslaagd een optimale basisbehandeling met meer dan één geneesmiddel op te starten). De belangrijkste bijwerkingen waren reacties op de prikplaats, die meestal licht waren en na een tiental dagen waren genezen. Op een volgend congres zullen de definitieve resultaten na een follow-up van 52 weken gepresenteerd worden.
Ref.: Molina J-M et al. Abstract OALX01LB02, IAS 2021.