Osteoporose: warmte maakt de beenderen steviger via een effect op de microbiota
Zwitserse wetenschappers hebben aangetoond dat blootstelling aan warmte de beenderen steviger maakt. Blijkbaar speelt de intestinale microbiota daarin mee. Dat biedt perspectieven bij de preventie en de behandeling van osteoporose.
Een researchgroep van de Universiteit van Genève heeft op grond van epidemiologische onderzoeken, laboratoriumproeven en analyse van het metagenoom en het metaboloom vastgesteld dat blootstelling aan warmte de stevigheid van de beenderen verhoogt en het verlies van botdichtheid bij osteoporose tegengaat.
Ze hebben dat eerst waargenomen bij pasgeboren muizen die in een ruimte werden geplaatst met een temperatuur van 34 °C om de thermische schok bij de worp tegen te gaan. "We hebben opgemerkt dat die muizen langere en stevigere botten hadden. Dat bevestigt dat de groei van het bot wordt beïnvloed door de temperatuur", aldus prof. Mirko Trajkovski.
De wetenschappers hebben vervolgens meerdere groepen volwassen muizen in een warme omgeving geplaatst. De lengte van de beenderen van die muizen veranderde niet, maar ze werden echter duidelijk steviger en de botdichtheid was hoger. Het experiment werd overgedaan bij muizen die een ovariëctomie hadden ondergaan (om postmenopauzale osteoporose na te bootsen).
En bij de mens? De wetenschappers hebben de wereldwijde epidemiologische gegevens doorgenomen over de incidentie van osteoporose volgens de gemiddelde temperatuur, de breedtegraad, de calciuminname en de vitamine D-spiegel. Resultaat? Hoe hoger de temperatuur, des te lager was het aantal heupfracturen, een van de belangrijkste complicaties van osteoporose, ongeacht de andere risicofactoren.
Volgens de groep van Genève zou de intestinale microbiota daarin meespelen. Om dat te bewijzen, hebben ze de microbiota van muizen die in een warme omgeving (34 °C) zaten, getransplanteerd bij muizen met osteoporose. De kwaliteit van het bot verbeterde snel bij die muizen.
Als de microbiota is aangepast aan de warmte, stijgt de hoeveelheid polyamines. Polyamines spelen mee bij het verouderen en zijn vooral belangrijk voor de stevigheid van de beenderen. "Warmte verhoogt de synthese van polyamines", legt Claire Chevalier uit.
Dat alles wijst erop dat blootstelling aan warmte een nieuwe optie zou kunnen worden om osteoporose te voorkomen en te behandelen. Eerste doelstelling: nagaan welke bacteriën in de microbiota meespelen bij de preventie van osteoporose.
(referentie: Cell Metabolism, 10 september 2020, doi: 10.1016/j.cmet.2020.08.012)