Covid-19: vitamine D zou de ernst van de ziekte kunnen afzwakken
Volgens een Spaanse studie zou calcifediol, 25-hydroxycholecalciferol, de ernst van Covid-19 verminderen zodat de patiënten minder kans lopen om te moeten worden opgenomen op een intensive care.
Wetenschappers gaan na of vitamine D een SARS-CoV-2- infectie kan voorkomen of de ernst ervan kan afzwakken. Vitamine regelt het immuunsysteem bij het bestrijden van luchtweginfecties en ook wordt vermoed dat vitamine D de cytokinestorm, die optreedt bij een ernstige SARS-CoV-2-infectie, zou kunnen afremmen. Maar ondanks meerdere ernstige onderzoeken en enkele enthousiaste aankondigingen is het nog altijd wachten op de resultaten van klinische studies. Op dit ogenblik raadt de WGO niet aan vitamine D in te nemen tegen Covid-19 (1).
Vorsers van de Universiteit van Northwestern hebben in mei een preliminaire studie (2) gepubliceerd waarin werd vastgesteld dat mensen met vitamine D-tekort 15% meer kans liepen op een ernstige Covid-19 en dat het overlijdensrisico tweemaal hoger was dan bij mensen zonder vitamine D-tekort.
Een Britse studie (3), waaraan prof. Roger Bouillon (KULeuven) heeft meegewerkt, die in juli werd gepubliceerd, wijst op het belang van een voldoende inname van vitamine D in het kader van een gezonde levenswijze, maar beschouwt vitamine D niet als een "magisch middel" tegen Covid-19. Een Duitse studie (4) die in augustus werd gepubliceerd, heeft de correlatie onderzocht tussen vitamine D-tekort en vooraf bestaande aandoeningen, die het risico op complicaties bij een SARS-CoV-2-infectie kunnen verhogen.
Volgens een recente studie van de Universiteit van Cordoba, Spanje, waar prof. Bouillon ook aan heeft meegewerkt, is een snelle toediening van vitamine D-supplementen nuttig (5). De studie werd uitgevoerd bij 76 patiënten die in het ziekenhuis werden opgenomen wegens Covid-19 en een klinisch beeld van acute luchtweginfectie vertoonden. 50 patiënten werden gerandomiseerd naar tabletten calcifediol (25-hydroxyvitamine D, een belangrijke metaboliet van vitamine D) boven op de normale zorg en 26 patiënten (controlegroep) kregen enkel de standaardzorg. De studie werd enkele maanden geleden uitgevoerd, toen de standaardbehandeling van een SARS-CoV-2 in Spanje bestond in een combinatie van hydroxychloroquine en azitromycine. Calcifediol werd toegediend in hoge dosering: 0,532 mg per os op de dag van opname, 0,266 mg op dag 3 en dag 7 en vervolgens 0,266 mg eenmaal per week tot ontslag uit het ziekenhuis of in voorkomend geval opname op de intensive care.
Slechts één van de 50 patiënten van de calcifediolgroep is zo ziek geworden dat een opname op de bewakingsafdeling vereist was, tegen 13 van de 26 patiënten die geen calcifediolsupplementen kregen. Geen enkele patiënt van de calcifediolgroep is overleden. Alle patiënten van die groep zijn genezen (geen virus meer te detecteren) en geen enkele patiënt heeft een complicatie ontwikkeld. 13 van de 26 patiënten die geen calcifediolsupplementen kregen, die niet op de intensive care werden opgenomen, zijn genezen. Van de 13 patiënten die werden opgenomen op de bewakingsafdeling, zijn er twee overleden. De elf anderen zijn uiteindelijk ook genezen.
Volgens de auteurs zou toediening van vitamine D in hoge dosering aan vatbare Covid-19-patiënten de noodzaak tot opname op de intensive care kunnen verlagen. Toch is voorzichtigheid geboden bij de interpretatie van de resultaten van die studie. Studies bij een groter aantal patiënten zijn wenselijk om definitief uit te maken of vitamine D doeltreffend is bij het bestrijden van het nieuwe coronavirus.
(referenties:
(1) WHO, advies voor het publiek,
(2) medRxiv, 18 mei 2020, doi: 10.1101/2020.04.08.20058578,
(3) BMJ Nutrition, Prevention and Health, 9 juli 2020, doi: 10.1136/bmjnph-2020-000089,
(4) NFS Journal, augustus 2020, doi: 10.1016/j.nfs.2020.06.001,
(5) Journal of Steroid Biochemistry and Molecular Biology, oktober 2020, doi: 10.1016/j.jsbmb.2020.105751)