Covid-19: meer comorbiditeit zou de hogere sterfte bij hiv-patiënten verklaren
Volgens een Amerikaanse studie die online werd gepubliceerd op de website van het tijdschrift AIDS, is het overlijdensrisico bij hiv-patiënten die covid-19 oplopen, niet hoger na correctie voor de onderliggende comorbiditeit. Het is dus niet het hiv zelf dat het overlijdensrisico zou verhogen, maar wel de comorbiditeit.
Hetzelfde zien we trouwens ook in de algemene, hiv-negatieve populatie. Maar zelfs na correctie voor comorbiditeit zoals obesitas, ademhalingsziekten en nierlijden worden hiv-patiënten vaker in het ziekenhuis opgenomen dan hiv-negatieve patiënten.
Een studie die hout snijdt
Dr. Jousaf Hasi et coll. van de University of West-Virginia hebben de kenmerken en de klinische gegevens doorgenomen van meer dan 50.000 patiënten met een bewezen covid-19. Van die patiënten waren er 404 tevens hiv-positief. De studie werd uitgevoerd bij die laatste patiënten en is daarmee een van de grootste studies die daarover ooit werd uitgevoerd. Dankzij de stevige studieopzet konden het aantal ziekenhuisopnames en de sterfte bij hiv-geïnfecteerde patiënten direct worden vergeleken met die bij hiv-negatieve patiënten. De twee primaire eindpunten waren de sterfte 30 dagen na een diagnose van covid-19 en het aantal ziekenhuisopnames wegens covid-19.
Bruto resultaten
Voor we in detail ingaan op de resultaten van de studie, enkele gegevens over de hiv-geïnfecteerde patiënten. De gemiddelde leeftijd was 48 jaar. 79% had al een antiretrovirale behandeling gekregen, maar slechts 46% had een antiretrovirale behandeling ingenomen tijdens de laatste zes maanden voor de diagnose van SARS-CoV-2-infectie. 50% waren Afro-Amerikanen.
De vorsers hebben eerst de sterfte na 30 dagen geanalyseerd. Die was significant hoger bij de hiv-geïnfecteerde patiënten dan bij de hiv-negatieve patiënten: respectievelijk 5% en 3,2%, dus een stijging van het overlijdensrisico met 55% bij infectie van hiv-geïnfecteerde patiënten met het SARS-CoV-2. Het aantal ziekenhuisopnames was hoger bij de hiv-geïnfecteerde patiënten: 19% vs. 11%, dus een stijging van het risico op ziekenhuisopname met 83% in geval van een co-infectie. Dat zijn de bruto gegevens.
De hiv-geïnfecteerde patiënten bleken meer comorbiditeit te vertonen dan de hiv-negatieve. Daarom hebben de vorsers de invloed van de comorbiditeit op de sterfte en het aantal ziekenhuisopnames geanalyseerd. In het tweede deel van de studie hebben de vorsers elke hiv-geïnfecteerde patiënt vergeleken met een hiv-negatieve patiënt met soortgelijke kenmerken en een soortgelijke comorbiditeit.
Comorbiditeit heeft belangrijke invloed op de sterfte
Hiv-geïnfecteerde patiënten vertoonden veel comorbiditeit in vergelijking met de hiv-negatieve patiënten. De frequentie van obesitas was respectievelijk 26% en 21%, die van hypertensie 46% vs. 28%, die van chronische ademhalingsziekten 25% vs. 16%, die van nierinsufficiëntie 27% vs. 7%, die van diabetes 22% vs. 15%, die van hart- en vaataandoeningen 14% vs. 8% en die van roken 24% vs. 7%. Bij de tweede analyse, waarbij elke hiv-geïnfecteerde patiënt werd vergeleken met een hiv-negatieve patiënt met evenveel comorbiditeit, was het verschil in het overlijdensrisico tussen de hiv-geïnfecteerde en de hiv-negatieve patiënten niet meer significant: 5% vs. 3,7%, dus een 33% hoger overlijdensrisico in geval van een co-infectie. Hiv-geïnfecteerde patiënten die een covid-19 opliepen, werden ook vaker in het ziekenhuis opgenomen: 19% vs. 11%, dus een stijging van het risico op ziekenhuisopname met 70% in geval van co-infectie.
Het hogere overlijdensrisico bij hiv-geïnfecteerde patiënten die een covid-19 oplopen, blijkt dus toe te schrijven aan de hogere comorbiditeit. Dat is trouwens ook zo in de algemene bevolking.
Ref.: Hadi Y. et al. AIDS, online gezet op 10/08/2020.