Uitzicht op een nieuw combinatiepreparaat voor PrEP
Op het 25e jaarlijkse congres van de British HIV Association (BHIVA) werd een studie gepresenteerd, die de concentraties van raltegravir en lamivudine in rectum- en vaginaweefsel en de mate van bescherming tegen hiv-infectie heeft gemeten. Als de gegevens van die studie worden bevestigd door gerandomiseerde klinische studies, zou ook die combinatie dus kunnen worden voorgeschreven voor PrEP.
In die studie werden 18 mannen en 18 vrouwen gerandomiseerd naar hetzij raltegravir alleen hetzij raltegravir plus lamivudine gedurende zeven dagen. Na een maand werden de patiënten die raltegravir alleen hadden gekregen, behandeld met de combinatietherapie en werden de patiënten die de combinatietherapie hadden gekregen, behandeld met raltegravir alleen. Bij mannen en vrouwen werden rectumbiopsies uitgevoerd (een première bij vrouwen) en bij vrouwen werden ook biopsies van de vagina uitgevoerd. Eerst hebben de vorsers de concentraties van de geneesmiddelen in die weefsels gemeten. Vervolgens hebben ze proeven op explantaten verricht om na te gaan in hoeverre de combinatietherapie bescherming bood tegen hiv-infectie. De weefselconcentraties van raltegravir en lamivudine en de mate van bescherming die de combinatietherapie bood (snellere accumulatie en snellere bescherming in rectumweefsel en iets tragere in het weefsel van de vagina) waren vergelijkbaar met de gegevens die werden verkregen in studies uitgevoerd met de klassieke PrEP, een combinatie van emtricitabine en TDF.
Dat wijst erop dat een PrEP met raltegravir/lamivudine zou kunnen worden voorgeschreven bij MSM naargelang van de omstandigheden, maar dat een dagelijkse toediening noodzakelijk is bij vrouwen (en het zou dan ongeveer zeven dagen duren om een volledige bescherming te verkrijgen). Dat zijn dus bijzonder interessante gegevens. Als die gegevens worden bevestigd door toekomstige gerandomiseerde klinische studies, zou ook de combinatie raltegravir/lamivudine zich kunnen lenen voor PrEP. Want laten we niet vergeten, 'one size doesn't fit all' en niet alle patiënten verdragen een PrEP met tenofovir, zelfs in de vorm van tenofovir alafenamide, goed.
Ref.: Herrera C. et al. BHIVA 2019 congress, Bournemouth, abstract 007.