Nieuwe keerzijdes van protonpompremmers
Volgens een recente studie verhoogt langdurig gebruik van protonpompremmers het risico op nierproblemen.1 Volgens een andere studie treedt er een interactie op tussen zuurremmers en pazopanib, wat negatieve invloed heeft op de overlevingskansen van kankerpatiënten.2
Vorsers uit California hebben de gegevensbank van het systeem voor aangifte van bijwerkingen in de Verenigde Staten doorgenomen en zijn daarbij tot de conclusie gekomen dat patiënten die protonpompremmers innemen, gemakkelijker nierfalen en urinestenen krijgen dan patiënten die H2-receptorantagonisten innemen.
De frequentie van renale bijwerkingen bedroeg 5,6% bij de patiënten die enkel een protonpompremmer innamen, en 0,7% bij de patiënten die enkel een H2-receptorantagonist innamen. Bij de patiënten die enkel een protonpompremmer innamen, stegen vooral het risico op ontwikkeling van chronische nierinsufficiëntie (OR 28,4; 95% BI 12,7-63,5) en het risico op evolutie naar terminaal nierfalen (OR 35,5; 95% BI 5,0-250,0). Ook elektrolytenstoornissen (hypomagnesiëmie, hypocalciëmie, hypokaliëmie en hyponatriëmie) kwamen vaker voor bij inname van protonpompremmers.
Pazopanib is een perorale tyrosinekinaseremmer, die met name wordt gebruikt bij de behandeling van een sarcoom van de weke delen. De absorptie van pazopanib hangt af van een zure pH. Franse vorsers hebben daarom de klinische gevolgen geëvalueerd van een stijging van de pH in de maag als gevolg van inname van zuurremmers bij 333 patiënten met een gemetastaseerd sarcoom van de weke delen die werden behandeld met pazopanib.
117 (35,1%) patiënten hadden minstens een keer een zuurremmer ingenomen (in meer dan 80% van de gevallen een protonpompremmer) en 59 (17,7%) patiënten hebben de zuurremmer ingenomen gedurende minstens 80% van de duur van behandeling met pazopanib.
De mediane progressievrije overleving en de mediane totale overleving waren significant korter bij die laatste patiënten dan bij de patiënten die geen zuurremmer hadden ingenomen tijdens de behandeling met pazopanib: respectievelijk 2,8 versus 4,6 maanden (HR 1,49; 95% BI 1,11-1,99; p = 0,01) en 8,0 versus 12,6 maanden (HR 1,81; 95% BI 1,31-2,49; p < 0,01).
De tekst van de twee artikels is gratis te verkrijgen. De studies herinneren eraan dat zuurremmers wel degelijk geneesmiddelen zijn en dus bijwerkingen kunnen veroorzaken. Je moet zuurremmers dan ook oordeelkundig, beredeneerd voorschrijven gedurende een zo kort mogelijke tijd. In de praktijk is dat niet altijd het geval.
1. T Makunts et al. Sci Rep. 2019 Feb 19; 9(1): 2282. https://www.nature.com/articles/s41598-019-39335-7#Sec2
2. O Mir et al. Clin Cancer Res. 2019 Feb 14. [Online gepubliceerd voor de papieren versie]. http://clincancerres.aacrjournals.org/content/early/2019/01/25/1078-0432.CCR-18-2748.long