PPI-voorschrift in de stadspraktijk kan veel beter
Het Agence Nationale de Sécurité du Médicament (ANSM) heeft onlangs de resultaten bekendgemaakt van een observationeel onderzoek naar het gebruik van protonpompremmers in Frankrijk.
In 2015 werden ongeveer 85 miljoen dozen van protonpompremmers voorgeschreven aan bijna 16 miljoen patiënten. In bijna de helft van de gevallen (49%) betrof het een eerste behandeling.
In Frankrijk worden protonpompremmers vooral gebruikt voor de behandeling van gastro-oesofageale reflux (GOR), oesofagitis door GOR, uitroeiing van Helicobacter pylori in combinatie met antibiotica, maag- en duodenumulcus en gastroduodenale letsels door niet-steroïdale ontstekingsremmers (NSAID's) en voor de preventie van dergelijke letsels bij risicopatiënten.
Bij de patiënten die voor het eerst een behandeling met een protonpompremmer hadden gekregen, werd de protonpompremmer in meer dan de helft van de gevallen (54%) voorgeschreven om letsels bij behandeling met NSAID's te voorkomen (in meer dan 90% van de gevallen werden de twee geneesmiddelen tegelijkertijd gestart).
In 80% van de gevallen werd echter geen van de drie duidelijk erkende risicofactoren teruggevonden die het gebruik van een protonpompremmer kunnen wettigen (leeftijd > 65 jaar, voorgeschiedenis van maag- of duodenumulcus, behandeling met plaatjesaggregatieremmers, anticoagulantia of corticosteroïden).
In een derde van de gevallen kon niet formeel worden achterhaald waarom de protonpompremmer werd voorgeschreven, maar vermoedelijk ging het vaak om een GOR of oesofagitis. Maar ook daar wringt het schoentje. Slechts 8% van de patiënten ouder dan 65 jaar van die subgroep had een endoscopisch onderzoek ondergaan (dat onderzoek wordt aanbevolen voor het starten van een behandeling in die leeftijdsgroep).
Dat alles wijst erop dat protonpompremmers nogal gemakkelijk worden voorgeschreven. Dat is jammer, want daardoor worden de patiënten onnodig blootgesteld aan de bijwerkingen ervan, en dat geldt vooral voor bejaarde patiënten en bij een lange behandeling. Bij de nieuwe gebruikers bedroeg de gemiddelde duur van de initiële behandeling 41 dagen. Bij de 65-plussers was dat echter 65 dagen. 4% van de nieuwe gebruikers en 10% van de 65-plussers werden gedurende langer dan zes maanden behandeld.
Het ANSM concludeert zeer politiek correct dat het gebruik van protonpompremmers in de stadspraktijk 'niet altijd blijkt overeen te stemmen met de richtlijnen'.