PrEP-gebruik stijgt gestaag, condoomgebruik neemt af
Australische vorsers hebben vastgesteld dat het gebruik van PrEP bij mannen die seks hebben met andere mannen, ongeacht of die al dan niet PrEP krijgen, toeneemt. Het gebruik van een condoom neemt net af bij geslachtsgemeenschap met een occasionele partner. Hoewel er dus minder systematisch gebruik wordt gemaakt van een condoom, heeft dat nog geen invloed op de gestage daling van het aantal nieuwe gevallen van hiv-infectie. De vraag is dan ook welk effect dat op langere termijn zal hebben op de epidemiologie van hiv.
Australië is na de Verenigde Staten pionier inzake implementering van PrEP om hiv-negatieve mensen te beschermen die een hoog risico lopen op infectie. In een recent epidemiologisch onderzoek uitgevoerd in twee grote steden, namelijk Melbourne en Sydney, werd vastgesteld dat het gebruik van PrEP stijgt: van 2% in 2013, 2014 en 2015 tot 7% in 2016 en 24% in 2017. Parallel daarmee blijkt het gebruik van een condoom af te nemen bij occasionele geslachtsgemeenschap bij mannen die seks hebben met andere mannen, homo's of biseksuelen, die een PrEP krijgen: van 46% in 2013 tot 42% in 2016 en 30% in 2017.
Die tendens blijft niet beperkt tot patiënten die een profylactische behandeling krijgen. Ook bij analyse van hiv-mannen die seks hebben met andere mannen, die geen PrEP innemen, is het gebruik van het condoom significant gedaald: van 49% in 2013 tot 40% in 2017. Waarom daalt het gebruik van het condoom in een risicopopulatie die geen antivirale bescherming inneemt? Volgens de auteurs zou dat kunnen te maken hebben met de perceptie dat seks zonder condoom duidelijk minder gevaarlijk is geworden nu almaar vaker PrEP wordt voorgeschreven. De mensen voelen zich meer op hun gemak met een partner die PrEP inneemt en per definitie geen hiv-drager is. In zijn algemeenheid denken ze dat PrEP de prevalentie van hiv verlaagt en dat seks zonder condoom dan minder gevaarlijk is.
De nieuwe tendens blijkt nog geen impact te hebben op de gestage daling van het aantal nieuwe gevallen van hiv. Tussen 2016 en 2017 is het aantal nieuwe gevallen in Sydney gedaald met 11% en in Melbourne met 16%. Maar de experts maken zich toch zorgen. Alle projecties over het gunstige effect van PrEP op de incidentie van hiv zijn immers gebaseerd op de veronderstelling van een blijvend gebruik van het condoom op grote schaal. Volgens deze studie neemt het condoomgebruik af. Nieuwe wiskundige modellen zijn dus noodzakelijk om de gunstige effecten van PrEP op de epidemiologie van hiv te herevalueren in het licht van de nieuwe tendens.
Ref: Holt M. et al. The Lancet HIV, online op de website van het tijdschrift.