Vroege antiretrovirale behandeling beschermt de hersenen
Een antiretrovirale behandeling heft de symptomen van een hiv-infectie op en verlaagt het risico op overdracht van het virus, de morbiditeit en de mortaliteit. Maar er is meer. Een groep internationale vorsers heeft een studie gepubliceerd die aantoont dat een vroege antiretrovirale behandeling de hersenschade als gevolg van het hiv kan stopzetten en zelfs kan verbeteren.
Een nieuw en sterk argument om zo snel mogelijk na het stellen van de diagnose een antiretrovirale behandeling te starten. Een hiv-infectie kan allerhande symptomen veroorzaken. De neurologische complicaties als gevolg van passage van het virus door de bloed-hersenbarrière en aantasting van het centrale zenuwstelsel worden daarbij weleens vergeten. De oorzaak daarvan is een chronisch inflammatoir klimaat dat op de duur symptomen veroorzaakt zoals migraine, geheugen-, evenwichts- , coördinatie- en gedragsstoornissen, gezichtsdaling en epilepsieaanvallen. Als de hersenen gedurende lange tijd worden beschadigd, kan dat leiden tot dementie en ernstige cognitieve stoornissen.
Om een beter inzicht te krijgen in de timing van de hersenschade en om het effect van een antiretrovirale behandeling te evalueren, heeft een internationale groep vorsers de resultaten van beeldvormingsonderzoeken geanalyseerd in drie patiëntengroepen: een controlegroep van hiv-negatieve patiënten, patiënten die al vele jaren hiv-positief zijn, en patiënten bij wie de diagnose recentelijk werd gesteld en bij wie meteen een antiretrovirale behandeling werd gestart, zoals de nieuwe internationale richtlijnen aanraden.
Twee vaststellingen zijn belangrijk om de behandeling van patiënten te verbeteren en hun hersenkapitaal te beschermen. Ten eerste, het hiv veroorzaakt snel hersenletsels. Op het ogenblik dat de diagnose wordt gesteld, vertoonden de patiënten immers al min of meer ernstige hersenletsels. Ten tweede, en dat is de belangrijkste bevinding van de studie, zodra de antiretrovirale behandeling wordt gestart, verbeteren de hersenletsels. Het hersenvolume krimpt niet meer verder en de cortex van de frontale en de temporale kwabben die aan het eroderen was, werd weer dikker bij beeldvormingsonderzoek. De hersenen en de functie van de hersenen beschermen, dat is dus een nieuw en gewichtig argument voor een vroege opsporing van hiv met in voorkomend geval onmiddellijk starten van de behandeling.
Ref.: Sanford R. et al. Clinical Infectious Diseases, online gezet op de website op 24/04/2018.