Diabetes: het glucosegehalte meten op tranen in plaats van op bloed
Op het congres van de American Chemical Society werden tal van wetenschappelijke innovaties gepresenteerd, waaronder "intelligente" contactlenzen die het suikergehalte in de tranen kunnen meten.
Hoeven diabetespatiënten zich binnenkort niet meer in de vingertoppen te prikken om het glucosegehalte te meten? Als het van de vorsers van de Oregon State University afhangt, misschien niet. Die vorsers hebben immers een geconnecteerde lens ontwikkeld die in real time het glucosegehalte in de tranen meet. Tranen worden geproduceerd door de traanklieren. Het glucosegehalte in tranen weerspiegelt logischerwijze het glucosegehalte in het bloed. Je kan dus de glykemie ramen door meting van het glucosegehalte in tranen en trouwens ook in andere lichaamsvochten zoals speeksel.
De nieuwe lenzen zien eruit als gewone contactlenzen. Ze zijn niet te zien en hinderen niet. De uitvinders ervan hebben daarvoor gebruik gemaakt van de IGZO-technologie (indium gallium zinc oxide), die dient om de beeldkwaliteit en de gevoeligheid van het touch screen van smartphones en tablets te verbeteren. Als je die technologie toepast op lenzen, kan je continu het glucosegehalte in traanvocht meten.
De wand van de lenzen wordt bekleed met microscopische, doorschijnende transistors die bekleed zijn met een enzym dat glucose afbreekt. Dat veroorzaakt een chemische reactie, die wordt gedetecteerd door de transistors. Het glucosegehalte wordt via WiFi of Bluetooth meteen naar een smartphone of een softwareprogramma gestuurd, dat de insulinedosis aanpast. Nog een ander voordeel: de arts kan zijn patiënt op afstand volgen en anticiperen op eventuele complicaties.
Je kan het glucosegehalte ook continu monitoren met een subcutane elektrode. Dat kan echter pijn doen en irritatie veroorzaken. Meting van het glucosegehalte in traanvocht kan het leven van diabetes patiënten aanzienlijk vereenvoudigen. Veel patiënten moeten immers hun glykemie zelf volgen. Dat betekent één of meer keer per dag in de vingertoppen prikken om een druppel bloed af te nemen, wat toch niet zo aangenaam is.
De uitvinders van de nieuwe lenzen zijn overtuigd van de waarde van het prototype dat ze hebben gemaakt, en denken er al aan om het te commercialiseren. Ze hopen zelfs dat ze met hun systeem nog andere stoffen zullen kunnen detecteren, wat van nut zou kunnen zijn bij de screening op andere aandoeningen zoals glaucoom, lever- en nierziekten en zelfs kanker.
(referentie: American Chemical Society, News Release, 4 april 2017)