Mortaliteit daalt niet door HDL-C te verhogen
Hoge LDL-C en lage HDL-C spiegels gaan gepaard met een hogere mortaliteit. Primaire en secundaire preventiestudies hebben aangetoond dat een LDL-C-daling met statines leidt tot minder cardiale evenementen en een daling van de mortaliteit. Hoe zit dat met medicatie die de HDL-C spiegels verhoogt?
In observationele studies ging een hoger HDL-C gepaard met een betere cardiovasculaire prognose. Drie klassen - met verschillend werkingsmechanisme - zijn kandidaat om het HDL-C te verhogen: niacine, fibraten en CETP (cholesterylester transfer protein) inhibitoren (anacetrapib, dalcetrapib en torcetrapib; van de laatste molecule is gekend dat zij het risico op cardiovasculaire evenementen verhoogt en de ontwikkeling ervan werd gestopt in december 2006).
Grondige meta-analyse
De auteurs hebben een zorgvuldige meta-analyse uitgevoerd van alle RCT's met deze 3 klassen producten, gepubliceerde en niet-gepubliceerde studies, die het effect op mortaliteit en op cardiovasculaire evenementen onderzochten. Primair eindpunt in de meta-analyse was de globale mortaliteit (is het minst gevoelig aan bias); secundaire eindpunten waren mortaliteit door coronaire hartziekte, niet-fataal myocardinfarct, stroke en belangrijke nevenwerkingen. In hun analyse maakten de auteurs een onderscheid tussen studies die tegelijkertijd statines gebruikten en studies van voor het statinetijdperk.
Zo werden in totaal 117.411 patiënten geïncludeerd uit 11/387 studies met niacine, 20/749 studies met fibraten en 8/263 studies met CETP-inhibitoren.
Hypothese niet bevestigd
Alle interventiestudies toonden een verhoging van HDL-C aan. Maar in studies waarin patiënten ook behandeld werden met statines, kon geen van de 3 klassen een verbetering van de cardiovasculaire eindpunten aantonen. In de studies zonder statine was er nooit een daling van de globale mortaliteit, maar fibraten reduceerden wel het aantal niet-fatale myocardinfarcten en niacine zowel niet-fatale myocardinfarcten als stroke.
De ietwat simplistische hypothese dat elk geneesmiddel dat het HDL-C verhoogt, het aantal cardiovasculaire evenementen vermindert, is dus niet correct. Studies die tegelijkertijd geneesmiddelen voorschrijven voor beide interventies, daling LDL-C en stijging HDL-C, zijn lopende.