Bariatrische chirurgie, diabetes en hypoglykemie
Bariatrische chirurgie heeft een omwenteling teweeggebracht bij de behandeling van obesitas en daarna ook van type 2-diabetes. In die mate zelfs dat sommigen bariatrische chirurgie beschouwen als de duurzame behandeling voor type 2-diabetes, een aandoening die endemisch is geworden in westerse landen. Niet helemaal fout, maar toch ook niet helemaal correct.
Sinds een tijdje weten we dat bariatrische chirurgie wel degelijk onmiddellijk en op korte termijn een effect heeft op het gewicht en de metabole afwijkingen, maar dat effect blijft daarom nog niet gehandhaafd en in geen enkel geval ontslaat dat de patiënten ervan om de klassieke niet-farmacologische maatregelen na te leven. Na verloop van tijd is ook duidelijk geworden dat er ook (soms onvoorziene) bijwerkingen kunnen optreden. In San Francisco heeft een Zweedse groep een hoge frequentie van hypoglykemie gerapporteerd bij patiënten die werden behandeld met de twee technieken van bariatrische chirurgie.
De studie werd uitgevoerd bij 45 patiënten:
• 15 patiënten werden behandeld met een maagoverbrugging met Roux-Y-anastomose,
• 15 patiënten werden behandeld met een biliopancreatische derivatie met duodenale switch,
• 15 zwaarlijvige patiënten zonder diabetes met een zelfde bmi (controlegroep).
Ongeveer twee jaar na de operatie werd bij alle patiënten een glykemieprofiel gedurende 72 uur bepaald. De glykemie schommelde heel weinig na een biliopancreatische derivatie en de glykemieschommelingen waren zelfs kleiner dan in de controlegroep. Er werden echter duidelijk meer glykemieschommelingen gemeten bij de patiënten bij wie een klassieke maagoverbruggingschirurgie was uitgevoerd.
De patiënten die bariatrische chirurgie hadden ondergaan, brachten significant meer tijd in hypoglykemie door, en dat was nog meer uitgesproken bij de patiënten die een biliopancreatische derivatie met duodenale switch hadden ondergaan. Dat geldt zowel voor matige hypoglykemie (< 60 mg/dl) als voor ernstige hypoglykemie (< 50 mg/dl).
Tijd gedurende 24 uur
< 60 mg/dl
Tijd gedurende 24 uur
< 50 mg/dl
Symptomatische hypo
Maagoverbrugging met Roux-Y-anastomose
42 ± 15 min
2,9% van de tijd
21 ± 11 min
1,5% van de tijd
22%
Biliopancreatische derivatie met duodenale switch
85 ± 45 min
5,9% van de tijd
39 ± 32 min
2,7% van de tijd
20%
Controlegroep
0
0
0
In ongeveer 80% van de gevallen ging het om een asymptomatische hypoglykemie. Optimisten vinden dat misschien goed nieuws, maar anderen stellen dat ook asymptomatische episoden van hypoglykemie prognostisch ongunstig zijn. Een punt waar de experts zich nog niet definitief over hebben uitgesproken.
Meer details over de cardiovasculaire gevolgen van hypoglykemie vindt u op http://tristarpub.com/ada2014/?p=60.