Prostaatbiopsies optimaliseren
De MIRAGE-studie heeft de diagnostische waarde van gerichte, perilaesionele prostaatbiopsies en prostaatbiopsies op afstand onderzocht evenals het aantal biopten dat echt nodig is om een relevante diagnose te stellen. De studie is uitgevoerd door Franse en Belgische vorsers.
Dankzij de aanwinsten in de beeldvorming hebben we het aantal prostaatbiopsies goed kunnen verminderen, maar het is niet altijd mogelijk en zelfs niet altijd wenselijk geen biopsie uit te voeren. Wat is de beste technische strategie om het rendement van prostaatbiopsies te verhogen? Een groep Franse en Belgische vorsers heeft een studie uitgevoerd om dat uit te pluizen.
Opzet en methode van de MIRAGE-studie
De MIRAGE-studie is een multicentrisch, prospectief observatieonderzoek, dat de diagnostische waarde van gerichte, perilaesionele biopsies en biopsies op afstand heeft onderzocht.
Doel: nagaan wat de optimale combinatie van biopsies is en hoeveel biopten echt nodig zijn om een klinisch significante prostaatkanker (csPCa) te diagnosticeren.
De vorsers hebben hun studie uitgevoerd bij 912 mannen met één enkel letsel bij MRI (PI-RADS ≥ 3). 62% had PI-RADS 4-letsels. Bij alle patiënten zijn gerichte en perilaesionele biopsies uitgevoerd evenals biopsies op afstand in dezelfde of de heterolaterale prostaatlob (naar keuze van de arts). Bij gerichte biopsies werden minstens drie biopten per letsel afgenomen. Perilaesionale biopsies werden afgenomen binnen een centimeter van de rand van het letsel.
Resultaten van de studie
- Met gerichte biopsies werd een csPCa teruggevonden bij 42% van de patiënten en een klinisch onbeduidende prostaatkanker (insPCA) bij 18% van de patiënten.
- Als tevens perilaesionele biopsies werden uitgevoerd, steeg de detectie van csPCA en insPCA met respectievelijk 3,6% en 2,5%.
- In die cohorte is het klinische nut van biopsies op afstand (in dezelfde of de andere kwab) verwaarloosbaar gebleken. Daardoor steeg de detectie van csPCa slechts met 1,4-1,6%, maar werd significant vaker een insPCa gedetecteerd (+ 2,5-2,9%).
- De resultaten waren niet beter als meer dan drie biopten per gerichte biopsie werden afgenomen.
- De afname van vijf perilaesionele biopten correleerde met een hogere detectie van csPCa dan afname van drie biopten (OR 3,45).
De beste strategie
Volgens de MIRAGE-studie vormen drie gerichte biopten en vijf perilaesionele biopten een goed evenwicht tussen diagnostische precisie en minder overdiagnostiek, vooral bij mannen bij wie nog geen biopsie is uitgevoerd, en mannen met PI-RADS 4 of 5-letsels. Biopsies op afstand daarentegen blijken weinig bij te brengen en zijn dus niet routinegewijs geïndiceerd.
Referenties:
1. A. Peyrottes et al, Targeted, perilesional and distant biopsies in prostate cancer: Prospective multicentre results from the MIRAGE study in Congress EAU26, Abstract session 49, 16 maart 2026.
2. Een csPCa wordt in deze studie gedefinieerd als een Gleason Grade Group (GGG) ≥ 2.
***relance***
U vindt ons artikel “Naar een betere opsporing en diagnose van prostaatkanker” in AK Specialist Update Urologie, mei 2026.
