Anders wil een interfederaal kader voor vaccinatie volwassenen

Voorstel van resolutie

Oppositiepartij Anders wil een interfederaal kader voor volwassenenvaccinatie. In plaats van te discussiëren wie bevoegd is, moeten de gemeenschappen en de federale ziekteverzekering samenwerken om een "interfederaal immunisatieschema" betaalbaar te maken.

21 augustus 2026

Herman Nys, em. prof. medisch recht KU Leuven

Volksvertegenwoordiger Irina De Knop (Anders.) diende bij de Kamer van Volksvertegenwoordigers een voorstel van resolutie in tot het vaststellen van een interfederaal kader voor de volwassenenvaccinatie.

België wordt, net zoals de meeste Europese landen, geconfronteerd met een toenemende vergrijzing, stellen de indieners. Oudere volwassenen hebben vaker één of meerdere chronische aandoeningen en zijn gevoeliger voor infectieziekten met een hogere kans op een ernstig verloop en complicaties.

Tegelijkertijd staan de gezondheidszorg en de ouderenzorg onder druk door een toenemend tekort aan zorgverleners en financiële middelen.

Bevoegdheid is eeuwige discussie

Wie bevoegd is voor immunisatie is een eeuwige discussie. In plaats van te blijven discussiëren wie bevoegd is en om voortgang te maken met de preventie door immunisatie, zouden we kunnen onderzoeken hoe de gemeenschappen en de ziekteverzekering samen het interfederale immunisatieschema betaalbaar kunnen maken, vinden de indieners.

Beide niveaus zullen er de vruchten van plukken: het federale niveau door minder uitgaven voor geneesmiddelen en hospitalisatie, de gemeenschappen door minder afhankelijkheid van ouderen waardoor die minder beroep moeten doen op ambulante, semi-residentiële en residentiële ouderenvoorzieningen.

Voorstel van resolutie

Het voorstel van resolutie verzoekt de federale regering

1. samen met de gemeenschappen:

1. een duidelijk kader voor immunisatie voor volwassenen op te stellen, voor 65-plussers en personen met een verhoogd risico op infectieziekten met minimaal een immunisatie tegen griep, COVID, pneumokokken, zona en RSV overeenkomstig de recentste adviezen van de Hoge Gezondheidsraad;
2. binnen dit kader een gestructureerd implementatiemodel uit te werken, waarbij eenmalige vaccins aan specifieke leeftijden kunnen worden gekoppeld (bijvoorbeeld pneumokokkenvaccinatie op 65 jaar en RSV-vaccinatie op 75 jaar) en/of medische risicoprofielen, en waarbij de overheid in gerichte uitnodigingen aan de bevolking voorziet, naar analogie met het Nederlandse vaccinatieprogramma voor volwassenen;
3. te onderzoeken hoe een gemeenschappelijke financiering van aanbevolen vaccinaties voor volwassenen kan worden afgestemd tussen de federale overheid en de deelstaten;
4. de mogelijkheid te onderzoeken om de financiële toegankelijkheid van aanbevolen vaccinaties verder te verbeteren door bij de ziekenfondsen erop aan te dringen bij te dragen vanuit hun aanvullende voordelen en diensten;
5. te streven naar een volledige registratie van alle toegediende vaccins in respectievelijk Vaccinnet 2.0 en Vaccicard voor alle vaccins en vaccinatoren ongeacht de vaccinator of de wijze waarop het vaccin wordt gefinancierd zodat zowel patiënten als gezondheidszorgverstrekkers beschikken over een volledig en actueel overzicht van de immunisatiestatus van elke patiënt;
6. gerichte uitnodigingen, herinneringen en andere bewezen effectieve strategieën te ontwikkelen om de vaccinatiegraad bij ouderen en risicogroepen te verhogen, waarbij vaccinaties kunnen worden gekoppeld aan bepaalde leeftijdsmomenten (bijvoorbeeld 65 jaar voor pneumokokken) en/of medische risicoprofielen naar analogie met succesvolle systemen in andere landen;
7. de samenwerking tussen huisartsen, apothekers, thuisverpleegkundigen, specialisten, arbeidsgeneesheren en woonzorgcentra verder te versterken;
8. blijvend te investeren in sensibilisering van de bevolking en de ondersteuning van zorgverleners rond het belang van vaccinatie gedurende de volledige levensloop;
9. te onderzoeken hoe gegevens uit Vaccinnet 2.0 en Vaccicard en federale gezondheidsdatabanken, met respect voor de privacywetgeving, beter kunnen worden benut voor de evaluatie van het vaccinatiebeleid, de vaccinatiegraad en de gezondheidsuitkomsten zoals bijvoorbeeld een daling van het aantal ziekenhuisopna mes, de verlaging van het antibioticagebruik;

2. aan de gemeenschappen te vragen:

1. om de verdere ontwikkeling van Vaccinnet 2.0 en Vaccicard te ondersteunen zodat herinnerings- en oproep- systemen kunnen worden geïntegreerd in de software van zorgverleners;
2. om vaccinologie en het belang van levenslange immunisatie een duidelijke plaats te geven binnen zo wel de basisopleiding als de permanente vorming van zorgverleners;

3. het Federaal Kenniscentrum voor de Gezondheidszorg de opdracht te geven:

1. om bij economische evaluaties van vaccinatieprogramma’s systematisch rekening te houden met zowel de directe gezondheidswinst als de brede maatschappelijke baten, waaronder het voorkomen van overlijdens en hospitalisaties, maar ook het vermeden zorggebruik, de impact op het geneesmiddelengebruik, de antimicrobiële resistentie, het werk- en schoolverzuim, het behoud van zelfredzaamheid en de andere langetermijneffecten;
2. om de kosteneffectiviteitsanalyses van vaccins met een hogere frequentie te actualiseren op basis van nieuwe wetenschappelijke inzichten en gegevens;

4. de Commissie Tegemoetkoming Geneesmiddelen de opdracht te geven:

1. om bij de beoordeling van vaccins rekening te houden met het preventieve karakter van vaccins, waarbij de gezondheidswinst, de besparingen in de zorg en de maatschappelijke baten zich vaak over een langere tijd uitstrekken dan bij therapeutische geneesmiddelen (o.a. voor herpes zoster en pneumokokkenziekte);
2. om de terugbetalingscriteria voor vaccins maximaal af te stemmen op de aanbevelingen van de Hoge Gezondheidsraad om de coherentie tussen wetenschappelijke aanbevelingen en financiële toegankelijkheid te versterken naar analogie met de situatie in andere landen;
3. om bij de evaluatie van vaccins voldoende vaccinologische, epidemiologische en volksgezondheidsexpertise te betrekken.