België ondersteunt MKA-chirurgie in ziekenhuis Kiev
De civiele samenwerking tussen België en Oekraïne krijgt vorm. Sinds 2025 is daaraan zowat 150 miljoen euro besteed. Het gaat dan onder meer om re-integratie van veteranen, kaak- en aangezichtschirurgie, ondersteuning van bedrijven, inrichting van ondergrondse schuilplaatsen voor scholen en energievoorzieningen in de aanloop naar de winter.
"De wederopbouw kan niet wachten tot de dag na de vrede, die begint nu al", zei minister van Buitenlandse Zaken Maxime Prévot tijdens een tweedaags werkbezoek aan Oekraïne. Tijdens de reis heeft de minister verschillende plaatsen bezocht.
In Kiev heeft België via het samenwerkingsagentschap Enabel 1,75 miljoen euro vrijgemaakt voor de inrichting van twee operatiezalen voor mond-, kaak- en aangezichtschirurgie in het regionale ziekenhuis. De instelling heeft de ambitie om op dat gebied een referentiecentrum te worden. Er zijn ook investeringen gepland in Lviv.
"Na meer dan vier jaar oorlog hebben we te maken met een golf van ernstig verminkte gezichten. Er zijn maar heel weinig eenvoudige gevallen; de meeste zijn zeer complex en vereisen ingewikkelde chirurgische ingrepen", legde dr. Andrei Kopchak uit. "Sinds het begin van de oorlog hebben we al 1.800 mensen geopereerd en elk geval vereist soms wel negen of tien operaties. We zijn niet toegerust om zo'n groot aantal en zo'n hoge mate van complexiteit aan te kunnen. We hebben speciale centra nodig waar kennis en expertise gebundeld zijn."
Het project steunt op de expertise van Materialise, een spin-off van de KU Leuven die wereldwijd bekendstaat om zijn 3D-technologie voor de medische sector. Dankzij de samenwerking kunnen operaties nauwkeurig worden voorbereid en kunnen implantaten worden vervaardigd die op elke patiënt zijn afgestemd.
Nog 10 miljoen euro zal worden geïnvesteerd in de ontwikkeling van een nationaal expertisecentrum voor de behandeling van patiënten met ernstige brandwonden, een van de expertisegebieden van België, waaraan het Grand Hôpital de Charleroi samen met het Militair Hospitaal Koningin Astrid zal meewerken.
Re-integratie van veteranen
Een andere uitdaging waar Oekraïne voor staat, is de re-integratie van zijn veteranen. Minister Prévot heeft een aantal van hen ontmoet, en ook de bevoegde Oekraïense minister, Vitalii Kim, in een hub in Kiev. "Na de oorlog zullen we deze veteranen weer in het arbeidsproces moeten integreren. Dat is een enorme uitdaging. De meesten van hen zijn gewond geraakt. Zolang ze in het ziekenhuis liggen worden ze verzorgd en krijgen ze een uitkering, maar zodra ze daar weg zijn is dat niet meer het geval. Ze kampen met lichamelijke problemen, maar vaak ook met psychische problemen", legde hij uit.
België heeft 4 miljoen euro vrijgemaakt om het 'Veteran Interoperable Service Platform', dat in het kader van een NAVO-programma wordt geïmplementeerd, volledig te financieren. Het project heeft tot doel het digitale systeem van het ministerie van Veteranen te moderniseren en de diensten voor veteranen toegankelijker te maken.
Ook het bedrijfsleven mag rekenen op steun. BIO Invest, de Belgische maatschappij ter ondersteuning van de particuliere sector in opkomende landen, zal zowat 6 miljoen euro investeren. Het 'Rebuild Ukraine Fund' zal langetermijnkapitaal verstrekken aan Oekraïense bedrijven die door de oorlog zijn getroffen en financiering nodig hebben om hun groei en herstel voort te zetten.