België traag in goedkeuring innovatieve geneesmiddelen
Van de 167 innovatieve geneesmiddelen die tussen 2019 en 2022 werden goedgekeurd door het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA) werden er begin januari 2024 slechts 76 (46%) terugbetaald in ons land. Dat blijkt uit de WAIT-indicator analyse.
Daarmee scoort België iets hoger dan het Europese gemiddelde (43%), maar wel lager dan de ons omringende landen. In vergelijking met de zes landen die de overheid beschouwt als 'referentielanden' komt ons land er ook eerder bekaaid vanaf: Duitsland (88%), Oostenrijk (75%), Frankrijk (63%) en Nederland (54%) scoren beter, enkel Finland (43%) en Ierland (28%) slechter. Volgens recente cijfers van het Riziv zijn er momenteel zeven bijkomende geneesmiddelen terugbetaald, wat het percentage op 50% brengt.
Een bevraging van pharma.be bij haar leden toont aan dat op termijn 70% van de innovatieve geneesmiddelen of nieuwe indicaties waarvoor in België een terugbetalingsdossier wordt ingediend ook effectief terugbetaald raken. Dat betekent uiteraard ook dat drie geneesmiddelen op tien niet terugbetaald raken. Vaak worden deze wel terugbetaald in één of meerdere van de zes referentielanden.
Binnen een groep van 21 dossiers voor innovatieve geneesmiddelen of nieuwe indicaties die in 2023 voor het laatst besproken werden in de Commissie Tegemoetkoming Geneesmiddelen (CTG) én waarvoor er in september 2024 nog steeds geen terugbetaling in België was, wordt 80 % wel terugbetaald in minstens de helft van de zes referentielanden en wordt 50 % zelfs terugbetaald in minstens vier van de zes referentielanden. Één op de vijf geneesmiddelen werd terugbetaald in zowel Ierland, Nederland als Oostenrijk, landen waarmee België internationaal samenwerkt om de terugbetaling van geneesmiddelen te bevorderen.
Deze geneesmiddelen beantwoorden vaak een hoge medische nood of bieden een meerwaarde tegenover de al bestaan de therapeutische alternatieven. Zeven dossiers waren voor weesgeneesmiddelen gebruikt bij zeldzame en moeilijk te behandelen ziekten. Acht dossiers waren klasse 1-dossiers. Dat zijn dossiers waarbij het bedrijf een meerwaarde claimt, wat in twee dossiers ook zo werd bevestigd door de CTG. Voor zeven dossiers werd door de overheid een 'compassionate use' of 'medische nood' goedgekeurd.
Omdat de beslissing over al dan niet terugbetaling van een geneesmiddel een nationale materie is, is het niet vreemd dat er verschillen bestaan tussen landen. "Het is echter zorgwekkend dat geneesmiddelen waarvoor onze eigen overheid erkent dat er een onvervulde medische nood bestaat en waarvoor andere landen een meerwaarde erkennen op basis van dezelfde klinische gegevens, niet terugbetaald raken. Jaarlijks zouden ongeveer 55.000 Belgische patiënten hiervan kunnen genieten", zegt Hanne Wouters van pharma.be.