Aandacht voor emotioneel welzijn in nieuwe richtlijnen PCOS
Het Polycystisch Ovariumsyndroom (PCOS) is een hoog prevalente (8 tot 13%), complexe aandoening, waarvoor er een gebrek is aan voldoende grote studies. Het is een ondererkend probleem, vaak vertraagd gediagnosticeerd. De nood aan internationale richtlijnen voor de behandeling van het PCOS is dan ook zeer groot. Prof. dr. J.S.E. Laven (Erasmus MC, Rotterdam) gaf een beknopt overzicht van de recent aangepaste richtlijnen.
Het tot stand komen van deze richtlijnen was een samenwerking van de ESHRE (European Society of Human Reproduction and Embryology) en de ASRM (American Society For Reproductive Medicine), waarbij 42 beroepsverenigingen en meer dan 70 wereldopinieleiders hun medewerking verleend hebben. Het proces om tot dergelijke richtlijnen te komen was best wel complex. Eerst werden multidisciplinaire internationale 'guideline' groepen gevormd die bestaande richtlijnen moesten bekijken en evalueren op efficaciteit. Op deze analyse zijn dan de huidige richtlijnen gebaseerd, die momenteel verspreid en geïmplementeerd worden. We belichten een aantal punten.
We weten dat PCOS vaak gelinkt wordt aan overgewicht. Een evaluatie van de metabole risicofactoren is dan ook noodzakelijk. In eerste instantie moet dan ook het gewicht en de BMI-index gemonitord worden bij elke consultatie. Vervolgens moet er ook glucosescreening gebeuren. Er wordt dan ook bij deze patiënten aangeraden om driejaarlijks het HbA1c-gehalte in het bloed te bepalen. Wanneer PCOS samengaat met andere risicofactoren voor diabetes is een Orale Glucose Tolerantie Test (OGTT) elke een à drie jaar aangewezen. Ook een jaarlijkse controle van de bloeddruk wordt aanbevolen en bij vrouwen met overgewicht dient een screening van de lipiden uitgevoerd te worden.
Een aangepaste levensstijl maakt dan ook deel uit van de huidige richtlijnen. Het voorkomen van een overmatige gewichtstoename is belangrijk voor elke vrouw met PCOS. Volwassen vrouwen met PCOS worden dan ook aangeraden om wekelijks minstens gedurende 150 min. matig te oefenen. Bij obese patiënten wordt aangeraden om te ijveren voor 5 à 10% gewichtsverlies per zes maanden.
Een volgend aspect is het emotioneel welzijn van een vrouw met PCOS. Gezondheidswerkers moeten zich bewust zijn dat volwassen patiënten met PCOS een hogere prevalentie vertonen van matige tot ernstige angst- en depressiesymptomen. Deze symptomen moeten routinematig onderzocht worden bij de diagnose van PCOS. De aandacht voor een gewichtscontrole bij een patiënten met PCOS kan ook leiden naar eetstoornissen. Ook hier moet de behandelend arts de nodige aandacht aan verlenen. Daarnaast kunnen ook symptomen zoals acne en hirsutisme invloed hebben op de stemming van de patiënt en de levenskwaliteit ernstig verminderen.
Tenslotte vestigde prof. dr. Laven de aandacht op de verschillende tools en informatiebrochures die beschikbaar zijn voor patiënten met PCOS.
J. S .E. Laven - Nieuwe richtlijn PCOS - 22° Nederlands-Vlaams Doelencongres Infertiliteit, Gynaecologie en Obstetrie, Rotterdam.