KB programmeert (invasieve) beroertezorg
Een KB dat vandaag in het Staatsblad verschijnt programmeert de interventionele beroertezorg: neurochirurgische technieken zoals trombectomieën wil de overheid bijeenbrengen in 15 centra.
In ons land krijgen gemiddeld zowat twee inwoners per uur een beroerte (50 mensen per dag, circa 18.000 incidenten per jaar).
Binnen het uur
Snel ingrijpen is belangrijk, liefst nog binnen het uur. Een beroerte kan belangrijke gevolgen hebben. Nu houdt een kleine 10% er geen gevolgen van over, 30% overlijdt uiteindelijk aan de beroerte (ongeveer 5.400 personen), en 61% houdt er functionale beperkingen aan over. Bij 43% gaat het dan om lichte of matige beperkingen (score 1-3 op de Modified Rankin Scale), bij 18% om zware functionele beperkingen (score 4-6).
De neuroloog moet snel beslissen over de juiste aanpak. Bij een ischaemische beroerte kan hij een intraveneuze trombolyse uitvoeren. Hij kan de patiënt ook doorverwijzen naar de neurochirurg voor, meestal, een trombectomie.
Een ingreep start men ook zo spoedig mogelijk, want time is brain. De neurochirurg brengt een stent retriever in via de lies, om daarmee de thrombus te verwijderen.
Expertise continu beschikbaar
De aanpak van een beroerte vraagt dus grote expertise, zowel voor de inschatting van de situatie en de coördinatie van de (na)zorg, als voor de eventuele interventie.
Bij de programmatie gaan de auteurs van het KB ervanuit dat de neurochirurgische equipe toch zo'n 40 à 60 ingrepen per jaar moet verrichten om de nodige expertise op te bouwen en te handhaven. Ze baseren zich op de wetenschappelijke literatuur van de laatste jaren.
Doordat de techniek verder verfijnd wordt, rekent men er op dat jaarlijks wel tussen 700 en 1.000 patiënten daarvoor kandidaat zijn
De neurochirurg moet ondersteuning krijgen van een competent team, inclusief de neuroloog en een interventieradioloog. Maar ook verpleegkundigen, techniekers, enzovoort.
Een stroke unit die deze zorg aanbiedt moet ook permanent bemand zijn en klaar staan om patiënten onmiddellijk op te vangen - alle dagen van de week, de klok rond.
Spreiding zonder versnippering
Versnippering zou leiden tot suboptimale zorg. Centra waar artsen, deze ingreep maar een vijftal keren per jaar verrichten, zullen erg veel moeite hebben om voldoende kwaliteit te verzekeren. Daarom wil de overheid de aanwezige expertise in ons land bijeenbrengen in 15 centra, gespreid over het hele grondgebied.
Ieder centrum zou gemiddeld 760.000 inwoners bedienen. In onze buurlanden wordt de interventionele beroertezorg ook geconcentreerd. Daar bedient ieder centrum in de regel minstens één miljoen mensen. Maar de Belgische overheid wil verzekeren dat patiënten binnen het uur op een centrum raken. Daarom houdt men het aantal op 15.
Doordat de techniek verder verfijnd wordt, rekent men er op dat jaarlijks wel tussen 700 en 1.000 patiënten daarvoor kandidaat zijn.
Erkenning
De Interministeriële Conferentie moet bekijken hoe de 15 centra verdeeld worden over de drie gewesten. Het zijn de Gemeenschappen die zullen instaan voor de erkenning.
Ieder centrum zal moeten beschikken over drie volledig samengestelde teams om de permanentie en de continuïteit te kunnen verzekeren. Erg belangrijk voor de kwaliteit van het team is zeker ook de ervaring van de interventionele radioloog. Er zouden vandaag een veertigtal in ons land over de nodige expertise beschikken.
Het KB is al enkele jaren in de maak. De Nationale Raad voor Ziekenhuisvoorzieningen bracht een advies uit op 30 maart 2015.
Volgens dat advies gebeurden er overigens al voor 2014 ongeveer 1.100 neuroradiologische interventies in de encefalitische regio. Maar het aantal interventies was erg ongelijk gespreid over de verschillende centra.