Spiersymptomen en statines, behandeling in het echte leven?

10-30% van de patiënten die statines innemen, krijgt bijwerkingen op de spieren. Die zijn een belangrijke oorzaak van slechte therapietrouw, min of meer lange stopzetting van de behandeling of overschakeling op een ander geneesmiddel.
Dit zal er niet op verbeteren met de recente update van de richtlijnen voor het voorschrijven van statines. Aangezien het aantal patiënten dat in aanmerking komt voor een behandeling met statines stijgt, zal ook het aantal patiënten met bijwerkingen op de spieren logischerwijze stijgen.
Een Amerikaanse groep heeft een onderzoek bij patiënten uitgevoerd om na te gaan hoe artsen een nieuw probleem of recidief van spierpijn op statines aanpakken. De patiënten hebben daarvoor een enquête ingevuld op het internet. In het totaal ging het om 10.318 volwassenen met een voorgeschiedenis van hypercholesterolemie en behandeling met statines.
1.120 patiënten hadden vroeger statines ingenomen en 8.918 patiënten gebruikten nog altijd een statine. De frequentie van spierproblemen was 60% bij de ex-gebruikers en 25% bij de huidige gebruikers (p < 0,01). Spierproblemen hebben vaker geleid tot stopzetting van de behandeling bij oud-gebruikers dan bij huidige gebruikers (gemiddeld 2,2 ± 1,7 versus 1,6 ± 1,5; p < 0,0001).
De richtlijnen die de artsen gaven als hun patiënten spierproblemen meldden, waren in dalende volgorde van frequentie overschakeling op een ander statine (33,8%), stopzetting van statines (15,9%), voortzetting van het statine met follow-up van de spiersymptomen (12,2%), verlaging van de dosering van het statine (9,8%) en een bloedonderzoek om tekenen van spierlijden op te sporen (9,2%).
Andere adviezen waren inname van vitamine D (7,0%) of co-enzym Q10 (5,8%), overschakeling op een ander geneesmiddel dan een statine (6,1%) en inname van rodegistrijst (2,6%).
Deze studie bevestigt dat statines vaak spierproblemen veroorzaken, beschrijft wat de artsen dan doen, en pleit voor verder onderzoek om te komen tot op de patiënt gerichte, evidentiegebaseerde richtlijnen. Als we dat niet doen, zullen almaar meer patiënten afhaken, waardoor ze de cardiovasculaire bescherming verliezen die ze nochtans nodig hebben.
TA Jacobson et al. J Clin Lipidol. 2017 Oct 12. [Online gepubliceerd voor de papieren versie]