Glaasje drinken hoort erbij
Iets meer dan een derde van de apothekers (36%) drinkt minstens twee keer per week alcohol, bij zowat een op de tien is dat vrijwel dagelijks - vier of meer keer per week. Hoe ouder, hoe harder het gaat. De helft van de 60-plussers drinkt minstens twee keer per week. 'Slechts' iets minder dan een derde van de jongere collega's (min 40 jaar) doet hen dat na.
Alcoholgebruik zit vrij stevig ingebakken in het leefpatroon van de Belgische apotheker. Toch zegt ook bijna een apotheker op de tien nooit (9%) of minder dan één keer per maand (20%) te drinken.
Vijf of meer
Van de apothekers die alcohol drinken, doen de meesten dat wel met mate: één of twee glazen (66%). Drie op de tien nuttigen wel drie of vier glazen per keer. Een kleine groep (4%) drinkt per gelegenheid vijf of meer eenheden alcohol.
Gelukkig drinkt een grote meerderheid (86%) zelden of nooit zes glazen of meer. Daar staat tegenover dat 10% van de apothekers dat toch maandelijks of wekelijks (4%) doet. De ouderen springen er hier uit, want bij de 60-plussers loopt dat op tot 21%.
Alcohol nodig
Stoppen met drinken is voor een ruime meerderheid (90%) van de apothekers gelukkig geen probleem. Toch impliceert het ook dat 10% van de collega's, eens begonnen, moeilijk kan ophouden. Het overkomt 3% van de apothekers maandelijks en 1% zelfs wekelijks. Jonge apothekers spannen de kroon: 11% van de min 40-jarigen heeft het regelmatig - tot zelfs maandelijks - moeilijk om te stoppen met drinken.
Nog erger is dat 7% van de respondenten door hun drankgebruik er enkele keren per jaar niet meer in slagen te doen wat normaal van hen verwacht wordt. Heel erg problematisch is ook dat sommige apothekers (2%) 's ochtends alcohol nodig hebben om weer op gang te komen nadat ze veel gedronken hadden.
Schuldgevoelens
Bijna een apotheker op de vijf (16%) voelde zich het afgelopen jaar enkele malen schuldig of had spijt van zijn/haar drinkgedrag. Voor 4% van de apothekers is dat zelfs een maandelijkse, wekelijkse of (bijna) dagelijkse ervaring. Opmerkelijk toch: slechts acht op de tien apothekers voelden zich nog nooit schuldig of had nooit spijt.
Leeftijdsverschillen zijn er op dit vlak nauwelijks. Wel is er een duidelijk verband met de drinkfrequentie. De helft (51%) van de 61 apothekers die meer dan vier maal per week drinken, had daarvan spijt of voelde zich schuldig het afgelopen jaar. Ter vergelijking: 96% van de niet-frequente drinkers - één keer per maand of minder - had nooit spijt.
Geheugenverlies
Meer dan negen apothekers op de tien (93%) herinneren zich wat ze de vorige avond deden, ook al hebben ze gedronken. 6% heeft af en toe geheugenverlies en bij 2% van de apothekers die alcohol drinken is dat zelfs een maandelijks of wekelijks fenomeen. Qua leeftijd zijn de uitersten te vinden bij de groep geboren tussen 1961 en 1970 (96% heeft nooit geheugenverlies) en de jongste generatie (geboren na 1980), van wie 91% zich steeds alles herinnert. Bij die laatsten zegt 9% enkele keren per jaar geheugenverlies te hebben.
Het verband met de hoeveelheid genuttigde drank is duidelijk. Van wie vier of meer keer per week drinkt, ondervindt 84% nooit geheugenproblemen. Opmerkelijk toch ook dat 6% van de alcohol drinkende apothekers zegt ooit iemand verwond te hebben door gedronken te hebben. Bij de zware drinkers - meer dan vier drinkgelegenheden per week - is dat meer dan een op de tien (11%). Het gaat hier uiteraard om kleine absolute getallen.
Geïrriteerd
5% van de apothekers zegt dat "een familielid, vriend, dokter of een andere hulpverlener" zich ooit zorgen maakte over zijn/haar drankgebruik of heeft aangeraden minder te drinken. Bij meer dan de helft (3%) gebeurde dat zelfs het afgelopen jaar. In de categorie zware drinkers - meer dan vier drinkgelagen per week - loopt dat op tot bijna een vijfde (18%), van wie 13% het afgelopen jaar.
Ies meer dan een kwart van de apothekers (28%) overwoog al om te minderen met hun alcoholconsumptie. Dat loopt op tot 70% bij wie meer dan vier keer per week drinkt. Zeven op de tien apothekers krijgen nooit opmerkingen over hun drankgebruik; 26% wel maar zij storen er zich niet aan. 3% vindt opmerkingen wel irritant. Dat aantal loopt op met het drankgebruik. Van wie meer dan vier keer drinkt per week vindt 15% opmerkingen irritant.
En de Belgen?
Een goede vergelijkingsbasis is de gezondheidsenquête die Sciensano om de tien jaar uitvoert bij circa 10.000 Belgen. De laatste dateert van 2018. Daaruit komt naar voren dat 77% van de bevolking alcohol drinkt. Een Belg op de tien doet dat dagelijks en 6% drinkt overmatig - omschreven als meer dan 14 glazen per week bij vrouwen en meer dan 21 bij mannen. Bijna de helft van de bevolking deed het afgelopen jaar aan bingedrinking, 8% zelfs elke week.
Hoewel de leeftijdscategorieën uit de gezondheidsenquête moeilijk vergelijkbaar zijn met die uit onze enquête blijkt dat ook in de algemene bevolking jongeren (15 tot 24 jaar) hun alcoholgebruik meer concentreren. Op één of twee dagen per week drinken ze bijna evenveel als de ouderen die hun alcoholgebruik spreiden over de hele week.
Profiel van de deelnemers
In totaal vulden 438 Nederlands- en 351 Franstalige apothekers de enquête in. Daarnaast namen ook 2.366 Nederlands- en 1.206 Franstalige artsen deel. Met andere woorden, in totaal kwam er respons van 4.361 artsen en apothekers. Ruim een vijfde van de vragenlijsten was onvolledig ingevuld, dat was vooral het geval met de online bevraging.
2.315 antwoorden van apothekers (384) en van artsen (1.931) bereikten de redactie via digitale weg. Daarnaast kwamen er 2.046 antwoorden op papier binnen -405 van apothekers, 1.641 van artsen. Van de artsen die online participeerden was 78% Nederlandstalig, bij de apothekers ging het om 54%. Er waren net iets meer vrouwelijke (53,9%) dan mannelijke artsen die de peiling invulden. Bij het bij uitstek vervrouwelijkt beroep van apotheker liep dat op tot 75,4%.
