Nieuwe test kan opmars van designer drugs een halt toeroepen
Het Laboratorium voor Toxicologie van de UGent heeft een test ontwikkeld om nieuwe soorten drugs op een eenvoudige manier op te sporen. De test zoekt niet, zoals gewoonlijk, naar de drug zelf, maar is gebaseerd op de biologische activiteit van de drug.
De voorbije jaren zijn synthetische drugs, de zogenaamde designer drugs, in opmars. De synthetische drugs bevatten telkens nieuwe moleculen met kleine structurele veranderingen. Daarmee omzeilen de producenten de wetgeving en de klassieke drugstesten. Een recent voorbeeld zijn de synthetische cannabinoïden. Die werden op de markt geïntroduceerd als legaal en moeilijk opspoorbaar alternatief voor cannabis. De drugs hebben in de hersenen dezelfde aangrijpingspunten als cannabis, wat gelijkaardige effecten oplevert.
De laatste jaren zijn er meer dan 450 verschillende synthetische cannabinoïden op de Europese drugsmarkt verschenen. Zowat elke week wordt in die drugs een nieuwe component ontdekt. Die grote structurele diversiteit maakt het zo goed al onmogelijk om elk van deze componenten op te sporen via de bestaande technieken. De omvang van het probleem wordt duidelijk wanneer stalen die enkele jaren geleden negatief scoorden opnieuw geanalyseerd worden, en nu positief testen op verbindingen die toen nog onbekend waren.
De nieuwe test die onder leiding van prof. Christophe Stove in Gent ontwikkeld werd, is de eerste die voor een toxicologische analyse gebruik maakt van cellen die de eigenlijke aangrijpingspunten van de drugs bevatten (de cannabinoïd receptoren). Indien een synthetisch cannabinoïd aanwezig is in bijvoorbeeld urine, wordt er tijdens de test een geavanceerd mechanisme in gang gezet in de cellen. Bij een positief staal leidt dit tot een lichtsignaal in de cel, dat kan worden gemeten met vrij eenvoudige apparatuur.
Deze innovatieve test biedt een oplossing voor de toenemende diversiteit die zo kenmerkend is in de klasse van synthetische drugs omdat ook onbekende, nieuwe componenten opgespoord kunnen worden. Dit ondermijnt de continue pogingen van de producenten van illegale drugs om componenten te ontwikkelen die nog krachtiger zijn of niet onder nieuwe wetgevingen vallen. Dit is belangrijk om vergiftiging en overdossissen te vermijden en omdat het voor de producenten ontradend kan werken als de tot nu toe moeilijk of niet opspoorbare stoffen toch gevonden kunnen worden.