Parlementaire vraag over de bescherming van persoonsgegevens bij gebruik van apps in het kader van reproductieve gezondheidszorg
Minister Vanessa Matz kreeg een parlementaire vraag over de bescherming van persoonsgegevens in femtech-apps. Ze wijst op het bestaande Europese regelgevend kader, maar zegt de aandacht voor sensibilisering rond het gebruik van deze apps te willen versterken.
Herman Nys, em. prof. medisch recht KU Leuven
Volksvertegenwoordiger Patrick Prévot (PS) stelde een schriftelijke vraag aan minister Vanessa Matz die onder meer bevoegd is voor Digitalisering en Wetenschapsbeleid over ‘De bescherming van persoonsgegevens-Femtech apps’ (QRVA 56 046, vraag nr.534, 453-455).
Femtech-apps
'Femtech apps' zijn technologische toepassingen die gewijd zijn aan de reproductieve gezondheid van vrouwen: anticonceptie, zwangerschap, opvolging van de menstruatiecyclus of andere aspecten van de vrouwengezondheid. Met dergelijke apps worden uiterst gevoelige gegevens verzameld.
Uit verscheidene studies blijkt echter dat er grote risico's aan verbonden zijn: gegevenslekken, oneigenlijk commercieel gebruik van de gegevens of geautomatiseerde verwerking ervan, waarbij er geen rekening gehouden wordt met de kwetsbaarheid van de gebruikers. Zo blijven vrouwen die een miskraam hadden niet zelden gerichte content voorgeschoteld krijgen die verband houdt met zwangerschap, wat erg intrusief en pijnlijk kan zijn.
Vragen aan de minister
Prévot stelde volgende vragen aan de minister: Welke maatregelen voor preventie, voorlichting of regulering overweegt de regering om vrouwen die dergelijke apps gebruiken beter te beschermen, met name als het gaat over transparantie, veiligheid van de gegevens en ethisch gebruik van de algoritmes? Staan er acties gepland om de gebruikers bewust te maken van de specifieke risico's van dergelijke digitale tools enerzijds en van de best practices om hun persoons gegevens te beschermen anderzijds?
Geen specifieke maatregelen voor deze apps
De minister antwoordde dat zij zeer aandachtig blijft voor de bescherming van persoonsgegevens in de digitale omgeving, zeker wanneer het gaat om gegevens met betrekking tot de gezondheid en het reproductieve leven van vrouwen, die gevoelige gegevens zijn. Zij bevestigde dat deze apps belangrijke vragen oproepen inzake gegevensbescherming, transparantie en een verantwoord gebruik van nieuwe technologieën.
Momenteel bestaan er in België geen specifieke maatregelen voor deze applicaties in verband met de reproductieve gezondheid van vrouwen. Ze vallen onder het recht van de Europese Unie dat beschikt over een ruim arsenaal van regels op digitaal gebied (Digital Services Act, AI Act, Algemene verordening gegevensbescherming, enz.) die voorzien in een kader voor dat soort applicaties en alle andere applicaties die persoonsgegevens verwerken. Deze regels leggen onder meer strikte verplichtingen op met betrekking tot de verwerking van gevoelige gegevens, transparantie ten aanzien van gebruikers en de veiligheid van systemen.
Strategisch Plan Gegevensbeschermingsautoriteit 2026-2028
Op het gebied van informatie en sensibilisering, speelt de Gegevensbeschermingsautoriteit (GBA) een belangrijke rol om het publiek en organisaties te informeren over hun rechten en plichten inzake gegevensbescherming, vervolgde de minister. Daartoe beschikt de GBA over een breed scala aan kanalen en instrumenten, zoals FAQ's, themafiches en sensibiliseringscampagnes.
Informeren en sensibiliseren vormen overigens de eerste doelstelling van het strategisch plan van de GBA voor 2026-2028. In dat kader kan de GBA prioritaire sectoren of doelgroepen identificeren. Het strategisch plan verduidelijkt dat de GBA een proactief mediabeleid zal voeren waarin zij duiding zal geven bij actuele thema's inzake gegevensbescherming
De minister beschouwt sensibilisering rond de uitdagingen van het digitale als een essentiële hefboom. Haar doel is dat gebruiksters over duidelijke informatie beschikken zodat hun rechten in deze omgeving volledig worden gewaarborgd. Daarom heeft zij contact opgenomen met de GBA om de kwesties die in deze context naar voren komen onder de aandacht te brengen en haar voor te stellen de vrouwen hierover te sensibiliseren.