KCE: De juiste palliatieve zorg, op de juiste plaats, op het juiste moment
Het aantal patiënten dat in aanmerking komt voor palliatieve zorg, is de afgelopen jaren steeds toegenomen. Een nieuw rapport van het KCE doet voorstellen om het bestaande aanbod te versterken en vervolledigen.
Het huidige aanbod palliatieve zorgverlening heeft moeite om gelijke tred te houden met de diversiteit aan behoeften en voorkeuren van patiënten. Ondanks de lovenswaardige inspanningen van de teams in het veld, is een ambitieuze en systematische herziening nodig. Het Federaal Kenniscentrum voor de Gezondheidszorg (KCE) doet daarvoor enkele aanbevelingen in een nieuw rapport.
Concreet zal het vooral nodig zijn om het aanbod van de palliatieve zorg in de gemeenschap te diversifiëren, omdat vele patiënten hun levenseinde niet in het ziekenhuis willen doorbrengen.
Hiervoor moet het volgende worden voorzien:
- Niet-medische woonvoorzieningen, waar vrijwilligers getraind in palliatieve zorg permanent aanwezig zijn en praktische hulp bieden (dagelijkse levensverrichtingen, formaliteiten, enz.);
- medische residentiële diensten, met een 24-uurs aanwezigheid van verpleegkundigen gespecialiseerd in palliatieve zorg;
- de mogelijkheid om palliatieve zorg te bieden als onderdeel van een thuishospitalisatie;
- de mogelijkheid om palliatieve zorg te verlenen in een dagziekenhuis;
- transmurale consultaties waardoor poliklinische patiënten kunnen profiteren van de gespecialiseerde expertise die in het ziekenhuis beschikbaar is.
Naast patiëntenzorg is meer ondersteuning voor familie en zorgverleners van cruciaal belang: voorkomen dat zij uitgeput raken is een dwingende noodzaak om ondersteuning van hoge kwaliteit willen garanderen.
Aanzienlijke investeringen
Het is duidelijk dat dit nieuwe aanbod niet alleen financiële en personele investeringen zal vereisen, zegt het KCE. Ook de concrete behoeften en het bestaande aanbod op regionaal en lokaal niveau moeten in kaart worden gebracht, om de prioritaire actiepunten te bepalen in het kader van de lopende hervormingen (bv. geïntegreerde zorg). Dit alles zal tijd vragen.
Bovendien is het niet voldoende om nieuwe diensten te creëren: ook het bestaande aanbod moet worden versterkt (o.m. door het budget voor de sector te verhogen), en moet ook optimaal worden ingezet.
Daarom pleit het KCE ervoor om ook te investeren in opleiding en bewustmaking voor palliatieve zorg bij professionals en vrijwilligers in de hulp- en zorgsector. Verder moeten patiënten, hun mantelzorger(s) en hun familie goed worden geïnformeerd over het beschikbare aanbod.