BVAS: "Huisartsen treft geen schuld voor hoog antidepressivagebruik"
Het verbruik van antidepressiva is hoog in België, maar de huisartsen met de vinger wijzen doet onrecht aan de complexiteit van het probleem. Dat stelt BVAS in een reactie op een artikel in De Tijd.
"Harde kern van huisartsen schrijft extreem veel antidepressiva voor", kopte De Tijd op 4 januari 2025. Uit cijfers van het RIZIV die de krant opvroeg, blijkt dat een doorsnee huisarts in 2024 aan 11,7 procent van zijn patiënten antidepressiva voorschreef. Tien procent van de huisartsen deed dit bij minstens één op de vijf.
BVAS geeft toe dat het gebruik van antidepressiva in België hoog is, maar het ligt lager dan in sommige andere Europese landen. Het artsensyndicaat verwijst naar een rapport van de cel doelmatige zorg van het RIZIV, waaruit blijkt dat er in 2023 1.333.899 patiënten antidepressiva voorgeschreven kregen (11,58% van alle patiënten). Hun gemiddelde leeftijd is 57,81 jaar en het gebruik van antidepressiva neemt lineair toe met de leeftijd. Het rapport vermeldt dat van 20.130 voorschrijvende artsen er 15.844 antidepressiva voorschreven. Van de 2.379 voorschrijvende psychiaters schreven er 2.110 antidepressiva voor.
Huisartsen met de vinger wijzen is echter al te makkelijk, zegt BVAS. "De cijfers over psychofarmaca wijzen op een toename van mentale gezondheidsproblemen zoals depressie en angststoornissen. Huisartsen staan in de frontlinie van de geestelijke gezondheidszorg. Ze zijn vaak de eerste hulpverlener bij wie mensen met psychische klachten terechtkomen."
"Het is onterecht om hen te beschuldigen van overmatig voorschrijven, omdat ze in de praktijk vaak weinig alternatieven hebben. Dat komt door een complex samenspel van factoren. Om te beginnen is de toegang tot psychologische hulp in ons land beperkt. De wachtlijsten bij psychologen en psychiaters zijn erg lang met als gevolg dat het voorschrijven van antidepressiva in veel gevallen de enige haalbare optie op korte termijn is."
Volgens BVAS is het antidepressivagebruik dus een breder maatschappelijk probleem met gedeelde verantwoordelijkheid, waarvoor gedeelde oplossingen gezocht moeten worden. "Huisartsen culpabiliseren is in die context simplistisch en misplaatst. Zij verdienen meer respect en maatschappelijke waardering. Wat als ze minder psychofarmaca zouden voorschrijven en dat zou leiden tot meer suïcides en meer opnames op de psychiatrische afdelingen van de ziekenhuizen?", vraagt BVAS zich af.