Amputaties door diabetes in dalende lijn
Tussen 2009 en 2018 daalde het aantal amputaties bij mensen met diabetes in België aanzienlijk. Dat blijkt uit het doctoraatsonderzoek van vaatchirurg Patrick Lauwers (UAntwerpen/UZA).
Mensen met suikerziekte lopen het risico op 'diabetische voet': een wonde die ontstaat door beschadiging van de bloedvaten en zenuwen in de voet. In ernstige gevallen moeten artsen overgaan tot amputatie. Voor zijn doctoraat onderzocht vaatchirurg Patrick Lauwers (Universiteit Antwerpen/Universitair Ziekenhuis Antwerpen) het probleem in België.
Hij verdiepte zich in de beschikbare cijfers van het Intermutualistisch Agentschap (IMA). Tussen 2009 en 2018 werden er in België in totaal 41.304 amputaties uitgevoerd bij 26.526 patiënten. Daarvan waren er 15.642 mensen met diabetes, voornamelijk mannen op oudere leeftijd.
Opvallend is dat het in deze periode aanzienlijk is afgenomen. Patrick Lauwers: "In 2009 ging het nog om gemiddeld 143,6 amputaties per 100.000 mensen met diabetes. In 2018 was dit cijfer gedaald tot 109,7. Het toont aan dat in België de uitstekende zorg en ondersteuning voor mensen met suikerziekte hun vruchten afwerpen."
De positieve trend blijkt ook uit de verhouding tussen het aantal mineure en majeure amputaties. Bij een mineure amputatie wordt slechts een deel van de voet verwijderd, terwijl bij een majeure amputatie het onder- of bovenbeen wordt geamputeerd.
"Het aantal nieuwe majeure amputaties bij diabetespatiënten nam in de onderzochte periode significant af," zegt Lauwers. "Op basis van gegevens uit andere landen verwachtte ik dat het aantal mineure amputaties eerder zou toenemen, maar verrassend genoeg is dat in België niet het geval. Het aantal nieuwe mineure amputaties bij mannelijke diabetespatiënten bleef stabiel, en bij vrouwen was er een lichte daling."
Hoge kans op overlijden
"De cijfers voor ons land zijn confronterend, maar we mogen ook trots zijn", zegt Lauwers. Hij benadrukt wel dat er nog werk aan de winkel is. "Elke amputatie die we kunnen voorkomen, is een overwinning. De kans op overlijden na een amputatie is namelijk zorgwekkend hoog. Zelfs bij mensen zonder diabetes is het sterftecijfer vijf jaar na een mineure (45%) of majeure (63%) amputatie enorm. Bij diabetespatiënten stijgt dit zelfs tot 52% en 69%."
Ook de medische kosten rijzen de pan uit. "Hoe ingrijpender de amputatie, hoe hoger de kosten, vooral voor diabetespatiënten. In het jaar voorafgaand aan en na de ingreep lopen de kosten uitzonderlijk hoog op. Het prijskaartje verbonden aan de hospitalisatiekosten, alle interventies vooraf en revalidatie nadien is gigantisch."