Contraceptie bij de man: waar staan we en waar gaan we naartoe?
Een congres voor gynaecologie waar wordt gesproken over mannelijke contraceptie, is dat niet vreemd? Toch niet, want dat zou de vrouwen minstens gedeeltelijk kunnen ontslaan van die verantwoordelijkheid, die niet altijd gemakkelijk te dragen is. Een gesprek met David Serfaty, gynaecoloog in Parijs en lid van het ICMC (International Consortium for Male Contraception).
Mannen die hun vruchtbaarheid willen controleren, kunnen enkel voortgaan op de contraceptie van hun seksuele partner(s) en op de keuze die zij maken (onthouding, coitus interruptus, condoom of vasectomie). Wereldwijd past slechts 28% van de mannen een contraceptieve methode toe: 21% gebruikt een condoom, 5% gaat voor coitus interruptus en 2% heeft een vasectomie ondergaan. Geen enkele van die methoden is echter feilloos. Zelfs na een vasectomie is er 0,5-2% kans op mislukking wegens onvoldoende nacontrole (geen spermaonderzoek minstens 3 maanden na de vasectomie) of rekanalisatie. Hoe dan ook, er wordt te weinig geopteerd voor een vasectomie en dat komt doordat ook de artsen er onvoldoende over weten.
Het aantal ongewenste zwangerschappen na één jaar bedraagt 0,1% na een vasectomie, 2% bij gebruik van een condoom en 4% bij coitus interruptus. Er is dus nood aan effectievere en veiligere methoden.
Momenteel lopen drie onderzoeken met hormonale contraceptie bij mannen:
- een transdermale gel met Nestorone® (een krachtig niet-androgeen progestageen) en een kleine dosis testosteron om een verlies van libido en spierkracht te vermijden. De gel wordt dagelijks aangebracht. Volgens een tussentijdse analyse van die studie zijn de werkzaamheid, de aanvaardbaarheid en de reversibiliteit van de methode goed.
- Er lopen fase I-studies met twee pillen die gewijzigde androgenen met een progestagene activiteit bevatten: DMAU (dimethandrolonundecanoaat) en 11β-MNTDC (11β-methyl-19-nortestosterondodecylcarbonaat).
- DMAU in injecteerbare vorm. Momenteel loopt een dosisbepalingsonderzoek.
In de rubriek niet-hormonale farmacologische contraceptie worden momenteel drie mogelijkheden onderzocht:
- Een pil met YCT-529, een selectieve antagonist van de α-receptor van retinoïnezuur die via die weg de spermatogenese remt (fase I).
- Er is een sAC-remmer in ontwikkeling. sAC = oplosbaar adenylylcyclase, dat meespeelt bij de rijping en de beweeglijkheid van de spermatozoa.
- Preklinische studies met een EPPIN, remmer van het epididymale protease, een oppervlakte-eiwit van spermatozoa dat meespeelt bij de beweeglijkheid.
Een niet-farmacologisch alternatief is een mechanische, vlot reversibele contraceptie gebaseerd op occlusie van de zaadstrengen:
- Plan A wordt momenteel uitgetest in Quebec en bestaat in injectie in de zaadstrengen van polymeren die je met een andere injectie kan oplossen als de patiënt weer vruchtbaar wil worden.
- Adam: een gel die biologisch afbreekbaar is na 6-24 maanden (fase I-studie).
Een andere mogelijke optie voor reversibele mannelijke contraceptie is thermische remming van de spermatogenese: een speciaal slipje houdt de temperatuur in de lieskanalen op 37° C als het minstens 15 uur per dag wordt gedragen.
Het vierde congres van het ICMC zal op 6 juni plaatsvinden in New York.