Levensmoeheid: zinnen zetten op zin
In het interview met Luc van Gorp van 8 april 2024 dat in Het Laatste Nieuws verscheen, razendsnel gedeeld werd en nog steeds veel stof doet opwaaien, zette hij in op een pleidooi om levensmoeheid de eeuwige slaap te gunnen. Het wereldberoemde motto uit de Divina Commedia van Dante Alighieri 'Laat alle hoop varen' leek me de onderliggende teneur.
Het opinieartikel van Herman De Dijn 'De mens is meer dan voelend vlees' in De Morgen van 11 april laat niets aan duidelijkheid te wensen over. Hij ontleedt haarscherp het onderliggend mensbeeld bij de standpunten van Luc van Gorp. Er is 'de reductie van de mens (en het dier) tot voelend vlees of, anders uitgedrukt, tot ervaringsmachine'. Nog scherper: 'Aan de reductionistische idee van menselijke waardigheid van Van Gorp is niets christelijks meer. Hij lijkt de oorspronkelijke idee zelfs niet te kennen.'
Het standpunt van Luc van Gorp in De Morgen van woensdag 10 april laat een ander geluid horen dan in zijn interview enkele dagen voordien. Een 'nieuwe lente en een nieuw geluid'? Wat een verschil met het artikel van 10 april waarin hij voor het leven lijkt te opteren. Hemel en aarde verschil. Of beter gezegd: hel en aarde verschil.
Inderdaad, de cijfers zijn wat ze zijn. Een vergrijzingsgolf komt aangerold, het aantal personen die eenzaam en geïsoleerd leven is te hoog, welzijnsziekten eisen hun tol. Van Gorp gaat de realiteiten maar ook de uitdagingen niet uit de weg.
Verleden, heden en toekomst zijn intrinsiek verbonden met gemeenschap en natuur
In die zin kan zijn appèl voor 'radicale oplossingen' in een constructief perspectief worden geplaatst. Zoeken naar menswaardige antwoorden - zowel in het leven van elk van ons als structureel - genieten de voorkeur. Zelfs meer, deze maken het verschil met uitgangen uit het leven te creëren.
Het is dan ook sterk te betreuren dat Luc van Gorp niet terugkomt op zijn heil-loze uitspraken in het eerste interview die haaks staan op het constructieve verhaal van het daaropvolgend artikel. Zonder het interview zou het verhaal tot zijn volle recht komen.
'Connection is the word', steeds weer opnieuw. Terecht verwijst Goedele Liekens in haar interview (De Morgen, 8 maart) naar 'Ubuntu', de Afrikaanse filosofie en levenswijze die verbinding centraal stelt. Verleden, heden en toekomst zijn intrinsiek verbonden met gemeenschap en natuur. 'I am because we are'. De Westerse cultuur zou een infuus van Ubuntu best kunnen gebruiken.
Pas met deze ingesteldheid is zingeving en zinvinding mogelijk. Laat dit nu net hét kenmerk van menselijkheid zijn: de mogelijkheid om open te staan voor zin.
Hopelijk hebben de beleidsmakers er zin in.