Raf De Rycke: "Defederalisering overhevelen van de ijskast naar de onderhandelingsafel"

"Een verregaande defederalisering van de gezondheidszorg met verantwoorde interpersoonlijke solidariteit hebben we nodig. Dat vergt geen grondwetsherziening. Heel wat stappen kunnen gezet worden via de financieringswet uit 1980." Dat zei Raf De Rycke, voorzitter van de Broeders van Liefde, vorige week op het Voka-symposium.

Geert Verrijken - 5 oktober 2023

Raf De Rycke stuurde zijn boodschap de wereld in via een video. Daarin voelde Daan Aeyels, senior adviseur welzijns- en gezondheidsbeleid bij Voka Health hem aan de tand over het thema staatshervorming.

Zorggrens

De voorzitter van de Broeders van Liefde benadrukte de regionale verschillen in het bestedingspatroon in de gezondheidszorg. De taalgrens is ook een zorg- en medicijnengrens.

In Wallonië ligt het antibioticagebruik bijvoorbeeld veel hoger terwijl anderzijds Vlaanderen meer inzet op preventie. De vele verschillen verantwoorden een staatshervorming.

Defederaliseren

"Daarbij," aldus De Rycke, "is er unanimiteit over de richting die we uitgaan. We moeten evolueren naar meer homogene bevoegdheidspakketten." Daarmee is de vraag of bevoegdheden best geherfederaliseerd dan wel gedefederaliseerd worden niet beantwoord. Maar voor De Rycke is de evolutie van de jongste decennia duidelijk: defederaliseren en wel zover mogelijk.

Sociaal ondernemerschap

"Er is geen weg terug," zei de voorzitter van de Broeders van Liefde. "En best wordt er geen klein beetje bevoegdheden overgeheveld zoals in de zesde staatshervorming."

Wel kan een defederalisering slechts slagen als een aantal voorwaarden vervuld zijn. "Zo is er voldoende budget nodig en moet de gezondheidszorg verantwoord beheerd worden met inachtname van het overlegmodel." Momenteel blinkt de overheid ook uit in regeldrift. En sociaal ondernemerschap dient de nodige ruimte te krijgen.

Parameters

De Rycke benadrukte dat aan een staatshervorming een verantwoorde interpersoonlijke solidariteit gekoppeld moet worden. "Dat vraagt de ontwikkeling van een aantal parameters -leeftijdsverschillen, sociaal-economische factoren... Op basis daarvan kunnen de dotaties verdeeld worden."

Volgens de voorzitter van de Broeders van Liefde is hiervoor geen grondwetherziening nodig. "Met de financieringswet uit 1980 kunnen al heel wat stappen gezet worden. Dit vergt wel politiek leiderschap."

Ijskast

Tot slot drukte hij de hoop uit dat het dossier "snel van de institutionele ijskast naar de institutionele onderhandelingstafel verhuist." Bovendien moet de staatshervorming in aanloop naar de verkiezingen een volwaardige plaats krijgen in de memoranda van zoveel mogelijk politieke partijen.

Met instemming van Raf De Rycke besloot Daan Aeyels dat een staatshervorming in de volgende legislatuur noodzakelijk is om de piek in de vergrijzing rond 2030 goed aan te pakken.

Op 14 oktober organiseert het Vlaams Artsenverbond een symposium over de communautarisering van de gezondheidszorg. Meer info: www.vlaamsartsenverbond.org