Medicatievoorschrift zonder naam patiënt onwettig
Zonder een wijziging van de Zorgkwaliteitswet is het voorschrift voor het afleveren van het covidvaccin voor een groep van patiënten onwettelijk. Dat oordeelt de Raad van State in een recent advies.
Een KB van 17 maart 2022 (BS 22 maart 2022) voert alweer een nieuwigheid in de aanslepende strijd tegen het covidvaccin in. Het regelt namelijk dat een apotheker vaccins kan afleveren, bestemd voor een groep van patiënten, aan een arts op grond van diens schriftelijk verzoek. Deze vaccins worden vervolgens onder de verantwoordelijkheid van die arts toegediend.
Nieuwe afwijking
Over het voorschrijven en afleveren van geneesmiddelen bestaan een aantal duidelijke regels. Artikel 2 van het KB van 10 augustus 2005 tot vaststelling van de modaliteiten inzake het voorschrift van een geneesmiddel voor menselijk gebruik bepaalt dat zo'n voorschrift de naam en voornamen van de patiënt moet bevatten.
Bovendien bepaalt zowel artikel 3 van de geneesmiddelenwet als artikel 21 van het KB van 21 januari 2009 houdende onderrichtingen dat ieder geneesmiddel in de apotheek aan de patiënt of diens gemachtigde moet worden afgeleverd. Dat artikel 3 laat wel toe dat de Koning daar uitzonderingen op toelaat, wat is gebeurd in artikel 16 van het KB Onderrichtingen voor apothekers.
Op basis hiervan is het reeds toegelaten om op basis van een schriftelijk verzoek voor een groep van patiënten vaccins af te leveren voor vaccinatiecampages voor werknemers en voor jonge kinderen (artikel 25 KB Onderrichtingen) en geneesmiddelen voor de behandeling van tropische ziekten (artikel 26 van dat KB). Minister Vandenbroucke beroept zich op dat artikel 16 om een nieuwe afwijking op de regel te toe te staan en daartoe het al vermelde artikel 25 ervan aan te vullen.
Zorgkwaliteitswet
Maar de Raad van State ziet dat anders. In zijn advies over het ontwerp KB wees de Raad van State op artikel 27 van de Zorgkwaliteitswet die op 1 januari 2022 in werking is getreden. Het eerste lid van dat artikel bepaalt klaar en duidelijk dat de gezondheidszorgbeoefenaar (lees: de arts) voor geneesmiddelen of gezondheidsproducten een voorschrift opstelt dat onder meer de naam en de voornaam van de patiënt moet vermelden. De Zorgkwaliteitswet laat geen enkele uitzondering toe op de verplichting de naam en de voornaam van de patiënt te vermelden. (1) Zonder een wijziging van de Zorgkwaliteitswet is het voorschrift voor het afleveren van het covidvaccin voor een groep van patiënten dus onwettelijk.
Wijziging nodig
De minister legde het advies van de Raad van State naast zich neer. In het verslag aan de Koning bij het KB van 17 maart 2022 laat hij verstaan dat artikel 27 van de Zorgkwaliteitswet 'onvoldoende duidelijk' is en dat dit zal worden rechtgezet door een wijziging van die wet. Het zal lang niet de enige wijziging zijn van een wet die alleen in haar opschrift een 'kwaliteitswet' lijkt te zijn.
1. Zie Herman Nys (2020). Gezondheidszorgberoepen, blz. 765.