'Aanvallen op gezondheidszorg zijn veel voorkomende oorlogstactiek'
Met de komst van de lente en stijgende temperaturen kunnen een verstoorde toegang tot water, sanitair en hygiëne alsook schade aan huizen in Oekraïne het risico verhogen op door vector-overgedragen ziekten zoals Westnijlkoorts en tekenencefalitis.
In haar vierde tussentijdse rapport over de crisis in Oekraïne, lijst de WHO deze en andere risico's en prioriteiten op met betrekking tot de volksgezondheid.
De COVID-19-vaccinatie en de routine-immunisatie zijn tot stilstand gekomen. Vóór de invasie werden dagelijks ten minste 50.000 mensen tegen COVID-19 ingeënt. Tussen 24 februari en 15 maart werden slechts 175.000 mensen tegen COVID-19 gevaccineerd.
Een aantal ziekenhuizen is heringericht voor de verzorging van de gewonden: een verschuiving uit noodzaak - die ten koste gaat van essentiële diensten en eerstelijnsgezondheidszorg. Ongeveer de helft van de Oekraïense apotheken zou gesloten zijn. Veel gezondheidswerkers zijn zelf ontheemd of niet in staat om te werken.
Bijna 1.000 gezondheidsvoorzieningen bevinden zich dichtbij conflictlijnen of in gebieden waar de controle is gewijzigd. Het gevolg daarvan - beperkte of geen toegang tot geneesmiddelen, faciliteiten en gezondheidswerkers - is dat behandelingen van chronische aandoeningen bijna tot stilstand zijn gekomen.
Naar schatting zullen in de komende drie maanden 80.000 vrouwen in Oekraïne bevallen. Verstoorde toegang tot prenatale zorg kunnen het risico op verloskundige en neonatale complicaties verhogen. Naar schatting hebben meer dan twee miljoen kinderen onder de vijf jaar en zwangere vrouwen en vrouwen die borstvoeding geven in Oekraïne voedingshulp nodig.
En ga zo maar door. De WHO deed hetzelfde voor de gezondheidstoestand van degevluchte Oekraïners die nu in de omringende landen verblijven.
Volgens een recent persbericht van de organisatie zijn bijna 7 miljoen mensen in eigen land ontheemd, en het aantal mensen dat naar de buurlanden is gevlucht, nadert snel tot 4 miljoen. Volgens de Internationale Organisatie voor Migratie (IOM) lijdt 1 op 3 binnenlandse ontheemden aan een chronische aandoening.
WHO verifieert ook de aanvallen op gezondheidszorg in Oekraïne en registreerde sinds 24 februari 72 aanvallen, waarbij 71 doden en 37 gewonden zijn gevallen. Nog meer aanvallen worden geverifieerd.
Volgens dr. Jarno Habicht, WHO-vertegenwoordiger in Oekraïne, zijn "aanvallen op gezondheidszorg een verontrustend veel voorkomende oorlogstactiek -- ze vernietigen kritieke infrastructuur, maar erger nog, ze vernietigen hoop".
De organisatie verwacht dat nog meer mensen - vooral vrouwen, kinderen en ouderen - met nog grotere zorgnoden de komende weken ontheemd zullen raken. Dr. Hans Kluge, regionaal directeur van de WHO, acht de kans reëel dat zij problemen ondervinden om toegang te krijgen tot diensten en medicijnen "en dit kan levensbedreigende gevolgen hebben".