Geneeskunde wordt steeds minder invasief

Het jaarlijkse congres van de Radiological Society of North America (RSNA) is een van de grootste events over innovaties in de radiologie. Op het programma: de nieuwigheden op het vlak van precisiediagnostiek en beeldgeleide therapie.
Vorig jaar had de bijeenkomst voor het eerst uitsluitend virtueel plaats. Dit jaar was de live editie een buitenkans voor leveranciers van medische apparatuur en ziekenhuizen. Zo konden ze de dure apparatuur in het echt zien. Het RSNA-congres van 28 november tot 2 december werd in Chicago gevolgd door 19.000 aanwezigen ter plekke en 4.000 mensen online.
"Belangrijk was om weer live contact te hebben", zegt Frans Van Houten, CEO van Philips, een van de 500 exposanten. "Kunnen luisteren naar de noden van klanten is essentieel. De actualiteit maakt duidelijk hoe moeilijk het is voor zorgverstrekkers om de zorgvraag bij te houden. Innovatie en technologie kunnen helpen om efficiënter voor meer patiënten te zorgen."
Preciezere diagnoses
Doel is om door precisiediagnose en beeldgestuurde therapie steeds preciezer te zijn in de diagnose en minder invasief bij de interventie. "Elke diagnose begint met het verzamelen van gegevens. In de radiologie levert dat met zoveel mogelijk data een zo rijk mogelijk beeld op. Die info wordt geïntegreerd om de situatie van de patiënt beter in te schatten. Dat vergt een combinatie van verschillende medische beeldvormende technieken (röntgenstraling, echografie, MRI). Ten slotte worden de gegevens vertaald in bruikbare informatie voor de arts zodat hij kan beslissen. Producenten werken daarom nu aan projecten die meer zijn dan alleen machinewerk."
Innovaties verhogen de diagnostische nauwkeurigheid en verbeteren de efficiëntie van het ziekenhuis. Bijvoorbeeld kunnen technologieën de workflow verbeteren. Een enkel commandocentrum maakt het nu mogelijk om alle medische beeldvorming van een ziekenhuisnetwerk te controleren. "Een handige oplossing om te voorkomen dat personeelstekort de productiviteit in de weg staat" , zegt Frans Van Houten.
De nieuwe operatiekamer
De toekomst van medische beeldvorming ligt in beeldgestuurde therapie of image-guided therapy (IGT). "Mooie woorden om moderne chirurgie te beschrijven", zegt dr. Atul Gupta, Chief Medical Officer van IGT bij Philips. "Het gaat om de minst invasieve technieken om te doen wat conventionele chirurgie tot nu toe deed, en zelfs om procedures te vergemakkelijken waar we in het verleden nooit aan hadden gedacht."
IGT laat vooral toe na te denken over de operatiekamer van de toekomst. Die combineert diagnose en behandeling op dezelfde plek en dag, aldus de radioloog. "We ontwikkelen momenteel een nieuwe oplossing, een revolutionair navigatieplatform voor 3D-beeld-vorming. Dat maakt uiterst nauwkeurige diagnostiek mogelijk en ook minimaal invasieve chirurgie. Daardoor krijgt de patiënt de diagnose en behandeling in één keer, op dezelfde plek en zonder zware chirurgische ingrepen."
De technologie is nuttig op ver- schillende vlakken: van oncologie tot neurologie en wervelkolomchirurgie. "Met de huidige beeldvormingstechnieken zie je niet alleen meer maar kan je de patiënt ook behandelen door openingen niet groter dan een penpunt. In de neurologie laat dat toe een katheter in een kleine slagader in de hersenen te navigeren om stolsel, niet groter dan een rijstkorrel, te verwijderen. Gebeurt dat tijdig, dan helpt het om een beroerte te voorkomen. De patiënt hoeft dan grote operaties te ondergaan, ligt minder lang in het ziekenhuis en herstelt sneller. Zo wordt betere zorg tegen lagere kostprijs verstrekt."
Moeilijke tijden
In juni riep Philips een reeks ventilatoren en ademhalingsapparaten terug die mogelijk een gezondheidsrisico inhielden door de afbraak van een onderdeel in polyurethaanschuim. Op de beurs verloren de aandelen van de Nederlandse gigant een derde van hun waarde.
De FDA classificeerde de apparaten als gevaarlijk voor de gezondheid, met een ernstig risico op letsel. Volgens de FDA werden 61 incidenten en 25 verwondingen veroorzaakt door de bewuste toestellen. In België plaatste het FAGG een waarschuwing op zijn website. Philips van zijn kant verbond er zich toe vier miljoen ventilatoren en ademhalingsapparatuur wereldwijd te vervangen (70.000 in België).
Begin november meldde de FDA nieuwe problemen in een Philips-fabriek in Pennsylvania. "We willen zo transparant mogelijk zijn", zegt Frans Van Houten. "Dit is een serieus probleem en ik besef dat er veel vragen zijn, vooral over de recente FDA-inspectie. Ik vraag wel begrip: we moeten eerst reageren op de FDA. Het originele product werd in 2008 uitgebracht en volledig goedgekeurd door de FDA. Het wordt al jaren zonder klachten geproduceerd en gebruikt. De terugroepactie van onze producten afgelopen juni is gebaseerd op een worstcasescenario. Sinds deze terugroepactie zijn er tests uitgevoerd om het werkelijke gezondheidsrisico te evalueren. De resultaten worden meegedeeld aan de bevoegde autoriteiten en vervolgens aan het publiek."