De wil tot weten

We doen - vaak onbewust - voortdurend een beroep op talloze cognitieve mechanismen om vat te krijgen op de werkelijkheid. Daarmee vinden we de weg in de constante stroom aan informatie en gebeurtenissen waarin we leven. Om te weten wat te doen bij een eenvoudig STOP-bord komen visuele waarneming, ruimtelijk inzicht, voorkennis van verkeer en wetgeving, rijvaardigheid en taalbeheersing kijken. De meeste uitdagingen van het dagelijkse leven zijn veel ingewikkelder. Geen wonder dat het soms fout gaat.

Hoogleraar biologische en cognitieve psychologie aan de universiteit van Rotterdam Rolf Zwaan laat in Drang naar samenhang zien hoe we losse feiten tot ordelijke verhalen smeden, hoe we verbanden zien om te verklaren wat er met ons en om ons heen gebeurt. De processen waarmee we alledaagse verkeersborden of moeilijke begrippen zoals 'groepsimmunitiet' hanteren zijn wezenlijk dezelfde. En we kunnen daarbij misleid worden door zinsbegoochelingen of denkfouten. Aan de hand van lichtvoetige voorbeelden uit het dagelijkse leven leidt Zwaan de lezer door het labyrint van ons denken, langs de valkuilen van onzin en obscurantisme, door de denkputten van complottheorieën en de dwaalwegen van vooroordeel.