Het SARS-CoV-2 kan ook de cellen van het binnenoor infecteren
Een nieuwe studie levert het bewijst dat het nieuwe coronavirus de trilhaarcellen van het binnenoor kan infecteren en in mindere mate de Schwanncellen. De trilhaarcellen zijn essentieel voor het gehoor en het evenwicht. Het is niet bekend hoeveel Covid-19-patiënten oorproblemen vertonen.
Sommige patiënten met een Covid-19 melden gehoor- en evenwichtsproblemen zoals gehoorsdaling, evenwichtsstoornissen en oorsuizen. Om de onderliggende moleculaire mechanismen te bestuderen, hebben vorsers van het Massachusetts Institute of Technology (MIT) weefsel van het binnenoor onderzocht van Covid-19-patiënten die klaagden van een recentelijk ontstane gehoorsdaling, oorsuizen of duizeligheid. Ook hebben ze in-vitromodellen van het menselijke binnenoor gemaakt en weefsel van het binnenoor van muizen geanalyseerd.
In stalen van menselijk binnenoor en van stamcellen afgeleide cellulaire modellen hebben prof. Lee Gehrke et coll. vastgesteld dat twee soorten cellen, namelijk trilhaarcellen en Schwanncellen, eiwitten tot expressie brengen die het sars-CoV-2 nodig heeft om in de cellen te dringen, namelijk de ACE2-receptor en twee enzymen, furine en TMPRSS2 (Transmembrane Serine Protease 2), die het virus helpen te versmelten met de gastheercel.
De vorsers hebben zo kunnen aantonen dat het virus effectief het binnenoor kan infecteren, vooral de trilhaarcellen en in mindere mate de Schwanncellen. De andere cellen van hun modellen bleken niet vatbaar te zijn voor infectie met het sars-CoV-2.
De vorsers hebben vooral de trilhaarcellen van het evenwichtsstelsel onderzocht. Die detecteren bewegingen van het hoofd en zijn belangrijk voor het evenwicht. De trilhaarcellen van de cochlea, die meespelen bij het gehoor, zijn zeer moeilijk te verkrijgen of te creëren in een celmodel. Toch zijn de vorsers erin geslaagd aan te tonen dat de trilhaarcellen in de cochlea van muizen ook eiwitten bevatten via dewelke het virus kan binnendringen.
Het infectieschema dat de wetenschappers hebben teruggevonden, blijkt overeen te stemmen met de symptomen die zijn waargenomen bij 10 Covid-19-patiënten. Negen patiënten hebben oorsuizen vertoond, zes duizeligheid en alle tien een lichte tot ernstige gehoorsdaling. Bij zes van de patiënten die zijn onderzocht met een test voor meting van otoakoestische emissies, bleken de trilhaarcellen van de cochlea beschadigd te zijn. Dat kan een gehoorsdaling veroorzaken.
De auteurs denken dat het virus in de oren kan dringen via de buis van Eustachius en kleine openingen rond de nervus olfactorius. Zo zou het virus in de hersenruimte kunnen dringen en de craniale zenuwen infecteren, ook die van het binnenoor.
Die studie levert dus sterke aanwijzingen op dat het sars-CoV-2 gehoor- en evenwichtsproblemen kan veroorzaken. Hoeveel Covid-19-patiënten dergelijke problemen hebben vertoond, is niet bekend. Gezien hun bevindingen stellen de auteurs dat meer aandacht zou moeten worden besteed aan gehoor- en evenwichtsproblemen bij patiënten met een sars-CoV-2-infectie.
(referentie: Communications Medicine, 29 oktober 2021, doi: 10.1038/s43856-021-00044-w)