Bijwerkingen

Meldingen over bijwerkingen na vaccinatie tegen covid-19 zijn in de overgrote meerderheid van de gevallen afkomstig van vrouwen. Dat kan te wijten zijn aan een samenspel van genetische, hormonale en psychosociale factoren.

5 mei 2021

Eind februari schreven de Amerikaanse Centers of Disease Control and Prevention dat 72% van de meldingen over bijwerkingen die het agentschap bereikten, afkomstig waren van vrouwen, terwijl vrouwen slechts 61% van alle toegediende dosissen hadden gekregen (1). Het kan gaan om pijn op de injectieplaats, vermoeidheid, hoofdpijn en koorts.

Men kan zich voorstellen dat dit komt omdat vrouwen gemakkelijker bijwerkingen melden, suggereert de Amerikaanse microbioloog Sabra Klein in een interview met MedPage Today (2). Vrouwen besteden doorgaans meer zorg aan hun gezondheid, wat een verschillende attitude kan verklaren.

Daarnaast sluit ze niet uit dat vrouwen gewoon ook meer bijwerkingen hebben. Dat zou kunnen verklaard worden doordat ze na vaccinatie een forsere immuunrespons ontwikkelen. Onderzoek heeft al eerder aangetoond dat het immuunsysteem efficiënter optreedt tegen ziekteverwekkers bij vrouwen dan bij mannen. Dezelfde disbalans zou zich kunnen voordoen bij vaccinatie.

Dat verschil wordt deels genetisch, deels hormonaal bepaald. Van de beide X-chromosomen die vrouwen dragen, wordt er at random in iedere cel één uitgeschakeld. Nu ontkomen een aantal genen aan die uitschakeling, waaronder genen die instaan voor de werking van het immuunsysteem. Een hormonale factor versterkt dit nog: oestrogenen en progesteron stimuleren het immuunsysteem, terwijl testosteron net een dempend effect heeft.