Covid-19: een vrouw overlijdt na transplantatie van met het sars-CoV-2 geïnfecteerde longen
Een vrouw uit Michigan is gestorven na transplantatie van twee longen. Ze is het eerste gedocumenteerde geval van overdracht van het sars-CoV-2 tussen donor en ontvanger bij longtransplantatie. Een zeldzame, maar tragische complicatie. Orgaandonoren zouden dus grondig moeten worden getest.
In de herfst van 2020 werd bij een vrouw met chronische obstructieve longziekte in de Verenigde Staten een dubbele longtransplantatie uitgevoerd. De donor was 48 uur voor de transplantatie gestorven aan ernstige hersenletsels na een verkeersongeval. Een RT-PCR op een wisser van de neuskeelholte was negatief op sars-CoV-2. Volgens de familie van de donor had ze geen recente reis ondernomen en vertoonde ze geen koorts, hoesten of diarree.
"We zouden de longen zeker niet gebruikt hebben als de donor positief was getest op sars-CoV-2", verzekerde dr. Kaul, coauteur van een rapport dat is gepubliceerd in de American Journal of Transplantation. Dit is het eerste bekende tragische geval van zo'n besmetting met het nieuwe coronavirus. In 2020 werden in de Verenigde Staten meer dan 40 000 transplantaties uitgevoerd.
Drie dagen na de transplantatie heeft de ontvangster, die ook negatief was getest op het sars-CoV-2, symptomen van Covid-19 ontwikkeld: koorts, hypotensie, longinfiltraten en ademhalingsproblemen. Haar toestand verslechterde en ze ontwikkelde een septische shock en hartproblemen. Daarom werden aanvullende onderzoeken uitgevoerd. Een nieuwe RT-PCR op een nasofarynxwisser was opnieuw negatief, maar een PCR op bronchoalveolairelavagevocht van de patiënte was wel positief op het sars-CoV-2.
Vier dagen na de transplantatie bleek ook de thoraxchirurg, die de longen van de donor had overgeplant, positief te zijn op het coronavirus. Bij sequentiële analyse van bronchoalveolairelavagevocht van de donor (verkregen bij prelevatie van de longen), de ontvangster en de thoraxchirurg werd vastgesteld dat de ontvangster en de chirurg besmet waren door het virus in de longen van de donor.
De toestand van de patiënte verslechterde snel. Ze ontwikkelde een multiorgaanfalen. Ze werd behandeld met remdesivir en plasma van mensen die hersteld waren van een Covid-19. Vergeefs. Uiteindelijk diende ECMO (extracorporale membraanoxygenatie) te worden gestart. De ademnood nam nog toe. Uiteindelijk werd beslist de ondersteunende zorg te staken. Ze is overleden 61 dagen na de transplantatie.
Volgens dr. Kaul een "tragisch", maar gelukkig zeer zeldzaam geval. Slechts bij 1% van de transplantaties treedt een infectie op door een virus afkomstig van een orgaandonor. Het is bovendien geen verrassing dat het sars-CoV-2 door geïnfecteerde longen kan worden overgedragen. Al in 2009 zijn gevallen gerapporteerd van infectie dor het pandemische H1N1-griepvirus. Het is evenwel weinig waarschijnlijk dat het coronavirus ook wordt overgedragen door andere door het virus aangetaste organen zoals het hart, de lever en de nieren.
Deze klinische casus roept evenwel vragen op over het screeningbeleid bij potentiële donoren. Longtransplantatiecentra en organisaties die organen leveren, zouden volgens de auteurs de onderste luchtwegen van mogelijke longdonoren moeten testen op het sars-CoV-2 en zouden ook moeten zorgen voor een betere bescherming van gezondheidswerkers die zich bezighouden met de prelevatie en transplantatie van longen."
(referentie: American Journal of Transplantation, 10 februari 2021, doi: 10.1111/ajt.16532)