Zoom op tyrosinekinaseremmers van de derde generatie
In tien jaar tijd werd enorme vooruitgang geboekt bij de behandeling van NSCLC met een EGFR-mutatie dankzij tyrosinekinaseremmers. Osimertinib, een tyrosinekinaseremmer van de derde generatie, lijkt bijzonder veelbelovend.
Na gefitinib en erlotinib (eerste generatie) en afatinib en dacomitinib (tweede generatie) zitten we nu met osimertinib aan de derde generatie van tyrosinekinaseremmers. "Eerst werd aangetoond dat tyrosinekinaseremmers effectiever zijn dan chemotherapie en daarna werden tyrosinekinaseremmers onderling vergeleken", zei prof. Solange Peters, voorzitster van de ESMO en diensthoofd medische oncologie aan het CHU Vaudois Suisse.
"De PFS is beter met de tweede generatie dan met gefitinib, maar die generatie veroorzaakt ook meer bijwerkingen zodat de dosering vaak moet worden verlaagd of zodat de behandeling tijdelijk moet worden onderbroken. Dat verklaart waarom soms toch nog de voorkeur gegeven wordt aan de eerste generatie."
Osimertinib effectiever
Bij vergelijking van tyrosinekinaseremmers van de eerste en de derde generatie werden duidelijke verschillen in werkzaamheid waargenomen, terwijl de bijwerkingen goed konden worden opgevangen. De FLAURA-studie (NEJM 2017) is een fase III-studie, die osimertinib heeft vergeleken met gefitinib of erlotinib. Bij analyse van de resultaten in 2017 bedroeg de HR 0,46 en was de mediane progressievrije overleving met osimertinib bijna 19 maanden (tegen 10,2 maanden met een tyrosinekinaseremmer van de eerste generatie). Twee jaar later was ook de totale overleving beter: mediane totale overleving respectievelijk 38,6 en 31,8 maanden.
Betere penetratie in de hersenen
Osimertinib verbetert de PFS, zelfs bij patiënten met hersenmetastasen. Het percentage progressie van de hersenmetastasen was bijna drie keer lager in de osimertinibgroep dan in de andere groep (6% vs. 15%). Dat is een belangrijk punt. Ter herinnering, bijna een kwart van de patiënten met een tumor met een gemuteerd EGFR-gen vertoont immers al hersenmetastasen op het ogenblik dat de diagnose wordt gesteld. Tijdens het verloop van de ziekte zal 40-50% van de patiënten hersenmetastasen ontwikkelen. "We moeten dus zoeken naar een behandeling om hersenmetastasen te voorkomen of te behandelen", commentarieert prof. Peters. "Bij analyse van de penetratie van tyrosinekinaseremmers in de hersenen met radiotracers, blijkt osimertinib beter in de hersenen te dringen dan de andere, zowel bij apen als bij de mens." Dat verklaart waarschijnlijk waarom osimertinib effectief is op hersenmetastasen.
