Stereotactische radiotherapie voor niercelcarcinoom: eindelijk klaar voor de richtlijnen?
Prof. dr. Gert De Meerleer (radiotherapie, UZ Leuven) bracht een mooi opgebouwd verhaal over het potentieel van stereotactische radiotherapie (SBRT) voor de behandeling van niercelcarcinoom.
Prof. De Meerleer bevestigt dat een operatie de standaardbehandeling is indien mogelijk, maar noemt SBRT een veilig alternatief. Een systematische review door Correa et al. (Eur Urol Focus 2019) over SBRT voor primaire niercelcarcinomen toonde aan dat de bestraling werkzaam en veilig is. Er treden weinig bijwerkingen op en er is slechts een bescheiden impact op de nierfunctie (daling max. 10%).
Dit werd bevestigd door de prospectieve data van het IROCK (International Radiosurgery Oncology Consortium for Kidney) in een oudere, grotendeels medisch niet-opereerbaar patiëntencohort (IJROBP 2020). Prof. De Meerleer benadrukt dat artsen zich ervan bewust moeten zijn dat de tumor nog kan groeien binnen het eerste jaar na SBRT. Pas na 12 maanden begint de tumor te krimpen met necrose in de tumor. Prof. De Meerleer concludeerde dat er voldoende data zijn om SBRT als behandeloptie toe te voegen in de richtlijnen voor patiënten met niercelkanker.
Een veelbelovende aanpak is de combinatie van radiotherapie en immunotherapie om de lokale werkzaamheid van radiotherapie te vergroten en betere en duurzamere systemische reacties met immunotherapie mogelijk te maken. Dit wordt momenteel onderzocht in verschillende klinische studies.
Tijdens de discussie werd gevraagd of SBRT beter is dan cryotherapie en radiofrequente ablatie. Prof. De Meerleer verklaarde dat SBRT beter is dan cryotherapie, aangezien het weinig toxiciteit veroorzaakt en een goede lokale tumorcontrole oplevert. Radiofrequente ablatie geeft goede resultaten bij kleine tumoren. Voor niet-chirurgische patiënten met tumoren groter dan 4 cm is SBRT de standaardbehandeling volgens prof. De Meerleer.