Vragen over Congo

Een geschiedenis in vragen, luidt de ondertitel van het boek Koloniaal Congo waarin teksten van een 30-tal Belgische en Congolese specialisten terzake zijn opgenomen. De vragen stellen is ze beantwoorden. Het boek geeft een overzicht van de huidige wetenschappelijke inzichten en onderzoeksresultaten van de koloniale geschiedenis van De Onafhankelijke Congostaat, ook Congo Vrijstaat genoemd, en van Belgisch-Congo.

De vier hoofdvragen in het boek hebben betrekking op 1. de gewelddadige verovering en vervolgens onderwerping van één samenleving aan de andere; 2. het racisme: zwarten werden als 'van nature' inferieur aan witten beschouwd en werden rechten ontzegd die Belgische staatsburgers wel hadden; 3. het cruciale belang van de economische factor, beter gezegd: de onverzadigbare honger naar winst; 4. de ambitie om 'de autochtoon' en de gekoloniseerde samenleving om te vormen door middel van evangelisatie, onderwijs, het aanleren van nieuwe talen, het creëren van nieuwe identiteiten, met als hamvraag: waar lag de grens tussen voorwendsel en oprechte overtuiging? Anders gesteld: werden de campagnes om vooruitgang en beschaving te brengen ooit zonder enig winstbejag ondernomen door de kolonisator?

Het boek geeft een status quaestionis van de historische inzichten in een brede waaier van thema's in het Congo-onderzoek. Enkele teasers: Is de 'ontwikkeling' van Congo toe te schrijven aan dwangarbeid? Welke invloed had de kolonisatie op de Congolese demografie? Was Congo na Leopold II een minder gewelddadige kolonie? Vrouwen, seksualiteit en rassenvermenging: de taboeonderwerpen van de kolonisatie? Heeft de Belgische kolonisator de Congolese kunst geschapen, vernietigd of gestolen? Was gezondheidszorg het paradepaardje van de Belgische kolonisatie? Was De Onafhankelijke Congostaat een plundermachine in dienst van een meedogenloze Leopold II? Hoeveel winst werd er gemaakt in Congo en naar wie ging die?

Lees het!