'Heropstart kankerscreening moet veilig gebeuren'

Bij het heropstarten van de screening geven we de voorkeur aan kwaliteit boven snelheid. Dat zegt dr. Patrick Martens van het Centrum voor Kankeropsporing.

17 juni 2020

De darmkanker- en baarmoederhalskankerscreening gingen opnieuw van start op 11 mei. "De interactie met de covid-19- epidemie werd intussen opgelost gezien de niet-dringende zorg opnieuw van start kon gaan. Voor baarmoederhalskanker gaat het inhalen van de achterstand vrij snel. Eind mei werd onze vertraging opgelost en hadden we 50.000 extra brieven verstuurd. Voor darmkanker schatten we dat we begin juli onze achterstand weggewerkt zullen hebben; 200.000 testkits en een aanzienlijk aantal herinneringsbrieven zullen dan bij de patiënt terecht gekomen zijn."

Het is belangrijk dat de vervolgonderzoeken op een veilige manier kunnen gebeuren, zonder risico op overbelasting van het ziekenhuis of labo. Het laten nemen van een uitstrijkje is bijvoorbeeld opnieuw mogelijk bij de huisarts of de gynaecoloog. Ook de gastro-enterologen kunnen opnieuw coloscopieën uitvoeren. "We plannen een survey bij de gastro-enterologen om een eventuele vertraging in het uitvoeren van de coloscopieën tijdig te kunnen vaststellen."

Bevraging

Het heropstarten van de borstkankerscreening is iets complexer. Radiografische eenheden worden ook ingeschakeld bij de opsporing van covid-19, ze moeten dus de capaciteit hebben om opnieuw aan screening te doen. "De mammografische eenheden moeten ook aan een aantal veiligheidsvoorwaarden of minimale vereisten kunnen voldoen. Voor de positionering van de borst moet het personeelslid immers ook enige tijd heel dicht bij de patiënt staan. Het afsprakenritme moet ook aangepast worden om contact in de wachtkamers te vermijden. We zullen meer tijdsloten nodig hebben om hetzelfde aantal mensen te zien. Als de screening drie maanden stilligt zal er bij 100.000 vrouwen een mammografie moeten worden ingehaald. In de eerste plaats doen we nu dan ook een bevraging van de mammografische eenheden om een aantal voorwaarden te overlopen."

Als de screening drie maanden stilligt, zal er bij 100.000 vrouwen een mammografie moeten worden ingehaald' Patrick Martens, directeur bij het Centrum voor Kankeropsporing

Eenmalig uitstel

"We streven naar een veilige en kwalitatieve heropstart. Iedereen die nog aan de beurt moest komen, krijgt voorrang. We worden ook gesterkt door een aantal studies dat een paar maanden uitstel niet problematisch hoeft te zijn. Belangrijk is dat het gaat om een eenmalig uitstel van een aantal maanden en dat de patiënt in totaal evenveel screeningskansen krijgt. Een volledige screeningsronde overslaan is wel gevaarlijk." Preventie te lang uitstellen is geen goed idee. Bij de uitnodiging zit dan ook een folder om zoveel mogelijk patiënten te overtuigen dat screening ook vandaag veilig kan verlopen.