Eurocat: registratie aangeboren afwijking wijst weg naar betere preventie
In Europa zien we steeds vaker hartafwijkingen bij pasgeborenen. Dat hangt samen met een toename van obesitas en diabetes bij de moeders. Eurocat legt dit soort van trends bloot: belangrijk om meer aandacht te krijgen voor preventie. Morgen verschijnt het jaarrapport.
Eurocat is een Europees registratiesysteem voor aangeboren afwijkingen. Sinds 1989 neemt het Provinciaal Instituut voor Hygiëne (PIH) aan de registratie deel, in samenwerking met de Universiteit van Antwerpen.
Aan de registratie werken onder meer gynaecologen, pediaters, genetici en vroedkundigen mee.
Morgen, 29 februari, is het Rare Diseases Day. Dan publiceert Eurocat zijn jaarlijks rapport. De keuze van de datum voor Rare Diseases Day is natuurlijk niet toevallig. Een schrikkeldag is ook een buitenbeentje.
Divers
Van 1989 tot en met 2016 werden in de provincie Antwerpen 12.528 kinderen met een aangeboren afwijking geregistreerd op 425.342 geboortes. Dat betekent dat 2,81% van de pasgeborenen een aangeboren afwijking heeft. Het percentage strookt vrij goed met het Europese gemiddelde.
De aard van de afwijkingen is erg uiteenlopend. Enkele voorbeelden: op 10.000 geboorten worden 5 kindjes geboren met een open ruggetje; 11 met een gespleten lip; 12 met een klompvoetje.
De meest voorkomende afwijking is een hartafwijking: op 10.000 geboorten worden 65 hartafwijkingen gedetecteerd; 21 daarvan zijn ernstig.
Signaalfunctie
Eurocat heeft een belangrijke signaalfunctie.
"Het in kaart brengen van aangeboren afwijkingen, opvolgen van tijdstrends, onderzoeken van clusters en zoeken naar oorzaken zoals levensstijl, medicatiegebruik, foliumzuur, ... is belangrijk om preventieprogramma's te ontwikkelen en om de zorgvoorzieningen voor kinderen met aangeboren afwijkingen te vergroten", zegt Jan De Haes, gedeputeerde voor Milieu.
In de jaren '80 stelde men vast dat de inname tijdens het eerste trimester van de zwangerschap van valproaat , een geneesmiddel tegen epilepsie, samenhing met een toename van aangeboren afwijkingen.
Artsen zullen vrouwen met epilepsie vandaag dan ook naar veiliger alternatieven leiden. In Europa is daarmee het valproaatsyndroom al sterk gedaald: van 0,22 kindjes per 10.000 geboortes in 2005/06 naar 0,03 per 10.000 geboortes in 2013/14.
Belang van preventie
Een andere trend die de aandacht vraagt, is een Europese toename van hartafwijkingen bij pasgeborenen, onder meer ernstig congenitaal hartfalen, defecten van de hartklep of de hartkamer.
Obesitas en diabetes bij de moeder zijn bekende risicofactoren voor hartafwijkingen bij de foetus, en deze welzijnsziekten komen in onze samenleving ook steeds vaker voor.
Preventie van obesitas en diabetes is niet alleen belangrijk voor de moeder maar ook voor de baby .
Meer informatie over Eurocat, onder meer over het jaarrapport, vindt u hier.