Spraakherkenning betekent enorme tijdswinst
TECHNOLOGIE De 110 medisch specialisten in het Heilig-Hartziekenhuis in Lier maken hun verslagen voortaan met spraaktechnologie. Wat ze inspreken wordt door de software automatisch omgezet naar een geschreven verslag. In de toekomst zal deze software een slimme assistent worden die de artsen bijstaat bij diagnoses.
Om de dienstverlening te verbeteren zochten we al een tijd een oplossing om verslagen sneller beschikbaar te maken, vertelt Stefaan Van Steenkiste, IT-directeur van het ziekenhuis. "Vroeger spraken artsen hun verslag in op tape of een digitaal dicteerapparaat, en het werd dan uitgetikt door het medisch secretariaat. Soms duurde het vijf dagen voor een verslag klaar was."
Een aantal artsen gebruikte al op eigen initiatief spraakherkenning om verslagen in te spreken. Stefaan Vansteenkiste verkoos een systeem dat door alle artsen gebruikt en centraal beheerd kon worden.
Slimme software
In een pilootproject gingen 15 artsen aan de slag met Dragon Medical Direct van Nuance, een spraakherkenningssysteem voor de medische sector dat al door meer dan 500.000 artsen over de hele wereld wordt gebruikt. Een groot voordeel van Dragon Medical Direct is dat er weinig training voor nodig is, en dat je op een normaal tempo kan spreken, zegt Stefaan Van Steenkiste. "De accuraatheid is bovendien uitzonderlijk goed, op voorwaarde dat het juiste specialisme is ingesteld. Een orthopedist bijvoorbeeld gebruikt een zeer specifieke terminologie, en als je die woordenlijst instelt werkt dat goed."
Van wie is overgestapt, wil niemand terug naar het oude systeem
Op dit moment gebruiken al 70 van de 110 specialisten Dragon Medical Direct. Artsen die dat wensen kunnen het secretariaat blijven gebruiken. Maar van wie is overgestapt, wil niemand terug naar het oude systeem. "Vroeger kwamen artsen vaak pas 's avonds thuis toe aan het opstellen van hun verslagen", vertelt Stefaan Van Steenkiste, "nu hebben ze meer tijd voor hun patiënten én meer vrije tijd."
In de wolken
H.-Hartziekenhuis Lier koos voor een installatie van Dragon Medical Direct op het lokale netwerk. Daardoor is de technologie niet overal inzetbaar: een arts in een MUG-team bijvoorbeeld kan zijn verslagen niet on the road maken. Op termijn overweegt het ziekenhuis om over te stappen naar het cloudplatform Dragon Medical One van Nuance. Daarmee kunnen artsen via de beveiligde PowerMic Mobile app ook op verplaatsing of tijdens zaalrondes verslagen inspreken.
Een cloudplatform is ook veel beter beveiligd dan een ziekenhuisnetwerk, zegt Stefaan Van Steenkiste. Ook de bedrijfszekerheid en performantie zijn veel beter. Nuance werkt voor zijn cloudplatform samen met Microsoft, en benadrukt dat patiëntgegevens bewaard worden in Europese datacentra, met respect voor de Europese en Belgische privacywetgeving.
Coördinatie: geert.verrijken@roularta.be
Dicteren op spoed
Op de dienst spoedgevallen is urgentiearts Koen de Feyter vol lof over Dragon Medical Direct. "Vroeger werden alle verslagen hier ingetikt. Met spraakherkenning gaat dat veel sneller en relaxter. Het verlaagt ook de drempel om een uitgebreider verslag te maken, om het verhaal van de patiënt te noteren, wat heel zinvol kan zijn. De kwaliteit van de verslaggeving gaat er dus ook op vooruit. Het is nog niet perfect, maar het gaat sneller dan wanneer ik vroeger mijn eigen tikfouten moest verbeteren. Ik merk ook dat de software bijleert naarmate je haar meer gebruikt."
Niet iedereen op spoed gebruikt het nieuwe systeem al, zegt dr. de Feyter. "Sommige collega's kunnen sneller typen dan spreken, dus voor hen is er geen tijdwinst. Anderen willen liever geen verslag dicteren terwijl anderen meeluisteren - op spoed zitten we met tien in een lokaal. Vooral de jonge assistenten vinden dat vervelend. Zelf wil ik het niet meer missen, en ik zou het ook graag in de MUG kunnen gebruiken."
Slimme assistenten
Nuance voegt steeds meer artificiële intelligentie toe aan zijn oplossingen voor de medische sector. Het cloudplatform Dragon Medical One bevat al een virtuele assistent, te vergelijken met Siri van Apple en Amazon Alexa, die allerlei gesproken opdrachten kan uitvoeren zoals informatie opzoeken in het elektronisch patiëntendossier, een vervolgafspraak inboeken, of een bericht sturen naar een collega.
De volgende stap wordt het zogeheten ambient clinical intelligence, dat vanaf volgend jaar in de V.S. ingezet wordt. Hier luistert de software mee terwijl de arts met een patiënt praat, en maakt zelf een synthese met de belangrijkste gegevens voor het patiëntendossier. Deze virtuele assistent ondersteunt de arts ook bij de diagnose. Op basis van vermelde symptomen kan de software bijvoorbeeld suggereren om te vragen of de patiënt recent in Afrika geweest is.
Maakt die artificiële intelligentie de arts op termijn overbodig? Stefaan Van Steenkiste gelooft het niet. "Ze vullen elkaar aan; software is gewoon veel beter in het snel verwerken van grote hoeveelheden data. In medische beeldvorming is dat al ingeburgerd. Bij een mammografie bijvoorbeeld kan software sneller en accurater tumoren tellen dan een mens. De arts blijft nodig voor de interactie met de patiënt en de behandeling, maar zal dankzij de AI een betere diagnose kunnen stellen en betere zorg kunnen verlenen."